Κυριακή 17 Ιανουαρίου 2010

ΑΕ ΒΑΝ ΒΟΓΚΤ: Ο Βίαιος Άνδρας

Ο γνωστός συγγραφέας επιστημονικής φαντασίας Βαν Βογκτ είχε μεγάλο πάθος με την ψυχολογία. Μελέτησε, ερεύνησε, έδωσε διαλέξεις και δημοσίευσε άρθρα και μελέτες. Πολλοί ισχυρίζονται ότι η καλύτερη μελέτη του ήταν αυτή πάνω στον Βίαιο Άνδρα.
Το 1954, ο Βαν Βογκτ έγραφε ένα μυθιστόρημα με τίτλο The Violent Man (Ο Βίαιος Άνδρας) τη δράση του οποίου τοποθετούσε σε ένα κινεζικό στρατόπεδο συγκέντρωσης. Ο διοικητής του στρατοπέδου ήταν μία από αυτές τις ιδιαίτερα αυστηρές και δεσποτικές φιγούρες που δεν δίσταζουν να καταδικάσουν αμέσως σε θάνατο όποιον τους φέρνει αντίρρηση. Όπως είπε αργότερα, δημιούργησε αυτό τον χαρακτήρα παρατηρώντας ανθρώπους όπως ο Χίτλερ και ο Στάλιν και γράφοντας το βιβλίο του, αναρωτήθηκε σοβαρά τι μπορεί να κάνει αυτούς τους ανθρώπους να φέρονται έτσι. Γιατί υπάρχουν άνθρωποι που άμα τους φέρεις αντίρρηση πιστεύουν στ’ αλήθεια ότι είσαι ανέντιμος ή κακοήθης; Πιστεύουν άραγε ότι είναι αλάνθαστοι Θεοί; Και αν το πιστεύουν, δεν θα έπρεπε να τους χαρακτηρίσουμε τρελούς, σαν κι αυτούς που πιστεύουν ότι είναι ο Μέγας Ναπολέων;
 Άρχισε να ερευνά και εντυπωσιάστηκε που είδε ότι η αυταρχική, βίαιη συμπεριφορά ήταν πάρα πολύ διαδεδομένη για να μπορέσει να χαρακτηρισθεί ως μορφή τρέλας. Οι εφημερίδες είχαν καθημερινά τέτοιου είδους τίτλους: ΣΥΖΥΓΟΣ  ΕΙΣΒΑΛΛΕΙ ΕΞΑΛΟΣ ΣΕ ΠΑΡΤΙ ΚΑΙ ΔΟΛΟΦΟΝΕΙ ΤΗ ΣΥΖΥΓΟ – ΔΙΚΗΓΟΡΟΣ ΜΑΧΑΙΡΩΝΕΙ ΤΗΝ ΕΡΩΜΕΝΗ ΤΟΥ ΕΠΕΙΔΗ ΗΤΑΝ ΑΠΙΣΤΗ – ΧΑΡΑΚΩΣΕ ΤΟ ΠΡΟΣΩΠΟ ΤΗΣ ΠΡΩΗΝ ΣΥΖΥΓΟΥ ΤΟΥ!
Ο γάμος φαίνεται να βγάζει στην επιφάνεια και να ενισχύει την αυταρχική προσωπικότητα, σύμφωνα με τις παρατηρήσεις του. Συμβουλεύτηκε ένα φίλο του ψυχίατρο κι αυτός συμφώνησε και του διηγήθηκε μια ιστορία. Ένας πελάτης είχε φέρει τη γυναίκα του στο ιατρείο του για ψυχοθεραπεία. Ζούσαν μαζί σε ένα σπίτι στα προάστεια και τη συντηρούσε, με όρο να μην έχει άρρενες φίλους. Ρόλος της, σύμφωνα με τα λεγόμενά του, ήταν απλά να γίνει καλή μητέρα για το γιό τους (που δεν είχε ακόμη γεννηθεί).
Η ιστορία τους ήταν η εξής: Ήταν νοσοκόμα και όταν γνώρισε αυτόν που θα γινόταν άνδρας της, αισθάνθηκε ότι έπρεπε να του ομολογήσει πως δεν ήταν παρθένα και πως είχε συνάψει ερωτικές σχέσεις με δύο γιατρούς. Ο μέλλον σύζυγός της έγινε έξαλλος από την έντιμη εξομολόγησή της και  νόμισε ότι όλα τελείωσαν εκεί. Αλλά αυτός επέστρεψε με κάποιο έγγραφο το οποίο αυτή, αν ήθελε να τον παντρευτεί, έπρεπε να το υπογράψει, χωρίς να το διαβάσει. Ο Βαν Βογκτ υποθέτει ότι το έγγραφο περιείχε μια “εξομολόγηση” της κοπέλας ότι ήταν ανήθικη, ότι την έσωζε από το βούρκο, ότι δεν είχε νόμιμα δικαιώματα απέναντί του, κλπ. Παντρεύτηκαν και σύντομα κατάλαβε το τεράστιο λάθος της. Ο άνδρας της ταξίδευε συχνά, λόγω της εργασίας του, και δεν ήξερε ποτέ πού βρισκόταν.  Επισκεπτόταν για ώρες τις υπαλλήλους του στα σπίτια τους ενώ έτρωγε πολύ ώρα κάθε μέρα οδηγώντας τις γραμματείς του σπίτι τους. Όποτε προσπαθούσε να τον ρωτήσει κάτι σχετικά με αυτό, αυτός θύμωνε πολύ, φώναζε και μερικές φορές τη χτυπούσε. Γενικά, στα δύσκολα προβλήματα της καθημερινότητας, πάντα θύμωμε, φώναζε, έβριζε και τη χτυπούσε. Την άλλη μέρα όμως έπαιρνε τηλέφωνο, ενώ βρισκόταν μακριά για τη δουλειά του, και της ζητούσε συγγνώμη, λέγοντάς της πως δεν θα το ξανάκανε… Η γυναίκα του έπαθε κατάθλιψη,  έγινε σεξουαλική ψυχρή και πήραν διαζύγιο. Εξακολουθούσε όμως να την θεωρεί προσωπική του ιδιοκτησία και να προσπαθεί να της επιβληθεί. Αυτό προκάλεσε μεγαλύτερη κρίση στη γυναίκα κι έτσι αυτός αποφάσισε ότι έπρεπε να επισκεφτεί τον ψυχίατρο που κατά σύμπτωση ήταν φίλος του Βαν Βογκτ.  
Αυτό το παράδειγμα είναι το ιδανικό για τον ανθρώπινο τύπο τον οποίο ο Βαν Βογκτ ονόμασε Violent Man (Βίαιο Άνδρα) ή Right Man (άνθρωπο που θέλει να έχει συνέχεια δίκιο).  Αυτός ο τύπος είναι ένας άνθρωπος που κατέχεται από μια παθολογικά μεγάλη ανάγκη επιβεβαίωσης, ανάγκη αυτο-εκτίμησης, θέλει να αισθάνεται συνέχεια πως είναι “κάποιος”. Το χειρότερο πράγμα που μπορεί να του συμβεί, είναι να γίνει ρεζίλι, να ντροπιαστεί μπροστά σε τρίτους, να υποχρεωθεί να παραδεχτεί δημόσια ότι έκανε λάθος. Η προσπάθεια του άνδρα του παραδείγματος  να “αποδείξει” ότι η γυναίκα του είχε ανάγκη από ψυχίατρο, και όχι ο ίδιος, είναι ένα τυπικό παράδειγμα αντίδρασης αυτού του τύπου.  

Το επόμενο χαρακτηριστικό του είναι βέβαια η παθολογική ζήλια. Οι περισσότεροι άνθρωποι ζηλεύουν, αλλά αυτός θα γίνει κυριολεκτικά έξαλλος με την ιδέα και μόνο. Είναι ο τύπος που φτάνει πολύ εύκολα στο φόνο υπό το κρατος ζήλιας. Ο Βαν Βογκτ λέει ότι αυτός ο Βίαιος Άνδρας είναι “ιδεαλιστής”, με την έννοια ότι ζει στο κεφάλι του, στο δικό του νοητικό κόσμο, και κάνει ό,τι μπορεί για να αγνοήσει πλευρές της πραγματικότητας που δεν του αρέσουν. Όπως έκαναν οι σταλινικοί, που ξανάγραψαν την Ιστορία, αυτός ο τύπος ξέρει καλά ότι η πραγματικότητα μπορεί να “διορθωθεί” εκ των υστέρων για να δείξει μια καλύτερη εικόνα μας...  Στον διανοητικό κόσμο του, που είναι μάλλον κόσμος εφηβικής φαντασίωσης, οι γυναίκες είναι γοητευτικά πλάσματα που περιμένουν το σωστό άνδρα για να τον υπηρετήσουν και να του χαρίσουν την παρθενιά τους.

Ο Βαν Βογκτ παρατήρησε με οξυδέρκεια ότι ο Βίαιος Άνδρας μπορεί να πάθει τεράστια, τρομερή ζημιά, αν τον αρνηθούν, αν για παράδειγμα τον εγκαταλείψει η γυναίκα του. Σε τέτοιες περιπτώσεις “σπάει”, παρακαλάει, πέφτει στα γόνατα και εκλιπαρεί, ορκίζεται πως δεν θα το ξανακάνει. Αν δεν τα καταφέρει να πείσει,  τα επόμενα βήματα είναι το αλκοόλ, τα ναρκωτικά, ως και η αυτοκτονία. Οι χάρτινοι πύργοι του βράχηκαν και καταστράφηκαν, δεν έχει από πού να πιαστεί. Όταν αυτός ο τύπος ανθρώπου βρίσκει μια υπάκουη γυναίκα να τον αγαπήσει, μεγαλώνει αφάνταστα η αυτοεκτίμησή του και γεμίζει με την αίσθηση της μεγάλης, της τεράστιας αξίας του,  την οποία θα έπρεπε να παραδέχονται και οι άλλοι, κυρίως όμως όσοι εξαρτώνται από αυτόν. Ψάχνει πρόθυμα την επιβεβαίωση σε κάθε θηλυκό που θα συναντήσει και όταν επιστρέφει στο σπίτι του μετά από μια ώρα στο ξενοδοχείο με τη φιλενάδα του, απαιτεί από τη γυναίκα του να τον περιμένει χαμογελαστή στην είσοδο, φορώντας την ποδιά της κουζίνας. Όταν όμως τον παρατήσει η γυναίκα του μετατρέπεται σε αξιοθρήνητο μωράκι, εντελώς μόνο στο κρύο και την παγωνιά του κόσμου.

Οι περισσότεροι Βίαιοι Άνδρες είναι εσωτερικά, ψυχικά, αποτυχημένοι, λέει ο Βαν Βογκτ, συχνά και εξωτερικά, έτσι, το να τους παρατάς, σημαίνει ότι τους αφήνεις να επαληθεύσουν το μεγαλύτερο φόβο τους. Πρέπει να συνειδητοποιήσουμε ότι αυτοί οι άνθρωποι αξίζουν τη συμπόνια μας γιατί παλεύουν με ένα κυριολεκτά απερίγραπτο τρόμο. Αν και είναι μανούλες στην αυτοδικαιολόγηση, άλλο μεγάλο κοινό χαρακτηριστικό αυτού του τύπου, η ανικανότητά τους να αντισταθούν στην παρόρμηση να χειροδικήσουν, τους οδηγεί συχνά στο έγκλημα και την καταστροφή. Αλλά τι γίνεται στην περίπτωση που ο Βίαιος Άνδρας είναι επιτυχημένος και διάσημος, όταν η μοναδικότητά του αναγνωρίζεται από όλους; Κατά παράξενο τρόπο, δεν αλλάζει τίποτα, το μεγάλο πρόβλημά του είναι  ένα κόμπλεξ κατωτερότητας και βέβαια έλλειψη συναισθηματικού ελέγχου, τα συναισθήματά του είναι τόσο έντονα που ξεχειλίζουν το ποτήρι της λογικής του και περνά ταχύτατα στο βασίλειο της οργής, εξαγριώνεται και “λυσσάει”,   με άμεσα επακόλουθα τις φωνές και τη χρήση βίας. Ο Βαν Βογκτ ισχυρίζεται ότι η επιτυχία δεν μπορεί να φτάσει ως τα σημεία του νου αυτού του ανθρώπου όπου εδρεύει το πρόβλημα. 

Είναι αλήθεια ότι ο Βαν Βογκτ μιλάει για ένα τύπο που όλοι ξέρουμε. Συχνά είναι δάσκαλος ή καθηγητής, στρατιωτικός ή αστυνόμος, δικαστής ή πολιτικός, αλλά μπορεί να είναι και ο οιοσδήποτε. Συχνά είναι ταξιτζής, για παράδειγμα...

Ψυχολογικά μιλώντας, αυτός ο τύπος επιτρέπει στα συναισθήματά του να ενδυναμώσουν την αίσθησή του ότι έχει δίκιο και οι άλλοι άδικο.   Με άλλα λόγια, αφήνει το συναίσθημά του να πείσει τη λογική του και αυτό μπορεί να χαρακτηρισθεί ως μαγική σκέψη, όπως  χαρακτήρισε πρώτος ο Ζαν-Πολ Σαρτρ αυτού του είδους τη σκέψη. Η μαγική σκέψη, κατά Σαρτρ, επιπτρέπει σε μια επιθυμία ή ένα συναίσθημα να μας πείσει για κάτι με το οποίο διαφωνεί η λογική μας. Το πιο κλασσικό παράδειγμα, το οποίο παρατίθεται σε πολλά βιβλία και συχνά στα σύγχρονα ψυχολογικά περιοδικά, είναι αυτό του Πάτρικ Μπέρν, εργάτη, που το 1960 εισέβαλλε σε γυναικείο κοιτώνα στο Μπίρμιγχαμ της Μ. Βρετανίας και βίασε και σκότωσε ένα σωρό κοπέλες.   Η δικαιολογία του ήταν στην κυριολεξία μαγική σκέψη: “Ήθελα να τις εκδικηθώ επειδή μου προκαλούν σεξουαλική διέγερση”!!!

Τι προκαλεί άραγε αυτό τον τόσο διαδεδομένο τύπο; Ο Βαν Βογκτ υποθέτει ότι αυτός ο τύπος υπάρχει επειδή ο κόσμος μας ήταν ανέκαθεν ανδροκρατούμενος. Παραθέτει ένα παράδειγμα από τις εφημερίδες του 1961. Στην Ιταλία δύο γυναίκες καταδικάστηκαν σε φυλάκιση λόγω μοιχείας. Η υπεράσπισή τους προσκόμισε αποδείξεις ότι και οι σύζυγοί τους είχαν εξωσυζυγικές σχέσεις και μάλιστα πολύ περισσότερες από τις συζύγους τους, αλλά το δικαστήριο δεν το έλαβε καθόλου υπόψη του. Ένα άλλο παράδειγμα του Βαν Βογκτ,  μιλάει για την Κίνα του 1950 όπου πέρασαν νόμοι οι οποίοι έδιναν μεγαλύτερη ελευθερία στις γυναίκες. Το 1954, διαπράχθησαν 10.000 δολοφονίες γυναικών από τους άνδρες τους, σε μία και μοναδική επαρχία της Κίνας. Οι Κινέζοι άνδρες έδειξαν με αυτό τον τρόπο ότι μάλλον διαφωνούν με τους καινούριους νόμους,  που ξεχώριζαν τη γυναίκα από το μουλάρι.

Η υπόθεση του Βαν Βογκτ είναι πολύ λογική, δεν λαμβάνει όμως υπόψη της ότι υπάρχει και ο τύπος της Βίαιης Γυναίκας. Είναι πολύ λιγότερες, αλλά υπάρχουν. Ένα από τα πιο γνωστά παραδείγματα είναι η μητέρα του διάσημου λογοτέχνη Τουργκένιεφ, που είχε σκοτώσει ένα σωρό υπηρέτες μαστιγώνοντάς τους. Ένα άλλο διάσημο παράδειγμα είναι η Ελίζαμπεθ Ντάνκαν, μια διαζευγμένη από την Καλιφόρνια. Όταν ο γιός της παντρεύτηκε μια νοσοκόμα, παρά τη θέλησή της, έβαλε δυο φονιάδες να την σκοτώσουν. Όταν οι φονιάδες έκαναν τη δουλειά και πήγαν να πάρουν τη συμφωνημένη αμοιβή τους, η Ντάνκαν δεν τους πλήρωσε, αντίθετα, πήγε στην αστυνομία και τους κατήγγειλλε για εκβιασμό.   Όπως ήταν φυσικό, συνελήφθησαν και οι τρεις και κατέληξαν στο θάλαμο αερίων. Είναι αξιοσημείωτη η μαγική σκέψη εδώ, δεν είχε καμια σχέση με το ρεαλισμό. Όχι μόνο θέλησε να κάνει τη δουλειά της, αλλά θέλησε να κάνει τη δουλειά της, χωρίς να πληρώσει κι από πάνω. 

Ο Βαν Βογκ, που βρισκόταν πολύ κοντά σε αυτό που σήμερα ονομάζουν Τρίτο Κύμα Ψυχολογίας, κοντά στην ανθρωπιστική, ή αν προτιμάμε υπαρξιστική ψυχολογία, όπως χαρακτηρίστηκε, με μεγάλους δασκάλους τους Άντλερ, Ρότζερς, Όλπορτ και Μάσλοου, έλαβε υπόψη του τη θεωρία του Άντλερ που έλεγε ότι αν κάποιο όργανο του σώματός μας, η καρδιά, το συκώτι, το στομάχι, έχει υποστεί βλάβη σε νεαρή ηλικία, είναι πολύ πιθανό να στέλνει μηνύματα κατωτερότητας,  ανεπάρκειας,  στον εγκέφαλο, προκαλώντας μας έτσι σύμπλεγμα κατωτερότητας. Ίσως να έχει δίκιο, αλλά είναι σαν να λέει ότι ο βίαιος αυτός τύπος υποφέρει από κάτι όπως η αχρωματοψία, ή η φυματίωση, που προκαλεί αυτά τα ξεσπάσματα βίας, τα οποία,  κατά κάποιο τρόπο,  είναι αναπόφευκτα.  Αυτός ο τύπος ανθρώπου (Νέρων, Καλλιγούλας, Χίτλερ), έτσι όπως τον μελετάμε από την ιστορία, δείχνει εγκληματική δράση εκ προμελέτης, αυτό που αρέσει πάνω απ’ όλα στον Βίαιο Άνδρα είναι να κάνει  το δικό του, κι ας πάνε να πνιγούν όλοι οι άλλοι.

Οφείλω να παραδεχτώ ότι βλέπω πολύ συχνά αυτό τον τύπο ανθρώπου στην καθημερινότητά μου, μπορεί να βρίσκεται παντού και υποψιάζομαι ότι κάποιες στιγμές βρίσκεται και μέσα μου. Σε κανένα μας δεν αρέσει να γίνεται ρεζίλι, τελικά μετράει πάρα πολύ η γνώμη των άλλων για μας, πετάμε στα ουράνια με το χειροκρότημα και την επιδοκιμασία τους, ενώ κατρακυλάμε στην κόλαση στο γιουχάισμα και την αποδοκιμασία τους. Επίσης,  νομίζω ότι είναι  πολύ γνωστός στους περισσότερους,  ο τύπος ανθρώπου που δεν ανέχεται κανενός είδους κριτική, όσο σωστή και να είναι...

Περιμένω τα σχόλιά σας πάνω σε αυτό τον ευρύτατα διαδεδομένο τύπο ανθρώπου που ζει ένα δράμα,  αφού η όποια αντίρρηση των άλλων ακούγεται από τ’ αυτιά του ως ύβρις και θυμώνει αμέσως,  επειδή είναι πεπεισμένος πως έχει δίκιο. Αυτή η αίσθηση δίκιου δικαιολογεί στον ψυχισμό του τη χρήση βίας και η χρήση βίας του αποδεικνύει ότι είχε δίκιο, έχουμε να κάνουμε με φαύλο κύκλο ο ποίος σίγουρα εντάσσεται στο πεδίο της ψυχοπαθολογίας. Επισυνάπτω ένα σχετικό άρθρο, που ασχολείται με το Σύνδρομο του Βίαιου Άνδρα,  το οποίο συνέγραψε ο Βρετανός ψυχοθεραπευτής Andrew Austin:  http://www.rightmansyndrome.com/ 
Και για όσους ενδιαφέρονται, μια βιογραφία του Βαν Βογκτ: en.wikipedia.org/wiki/A._E._van_Vogt    
25 σχόλια, κάνε το δικό σου σχόλιο

25 Σχολια

Εικόνα: Γιάννης Μπογιόπουλος
Από Γιάννης Μπογιόπουλος, Δεκέμβριος 10, 2009 - 15:34
Πολύ ενδιαφέρον κείμενο πάνω στην αυταρχική συμπεριφορά. Ομολογώ ότι δεν ήξερα αυτό το βιβλίο του Βαν Βογκτ αν και έχω διαβάσει αρκετά δικά του. Στην πολιτική ορολογία ο τύπος που περιγράφεις λέγεται απλώς "φασίστας" ή/και "τραμπούκος". Ομως αυτό που μας διαφεύγει συχνά και αναδύεται μέσα από το κείμενο είναι ότι ο φασίστας μπορεί να είναι ο άνθρωπος της διπλανής πόρτας και να ψηφίζει ένα αριστερό κόμμα.
Η φράση σου "και υποψιάζομαι ότι κάποιες στιγμές βρίσκεται και μέσα μου" είναι όλο το ζουμί. Αυταρχική συμπεριφορά επιδεικνύουμε λίγο πολύ όλοι. Το θέμα είναι πως την ελέγχει ο καθένας. Για να θυμηθούμε λίγο τον Φρόιντ, το Υπερεγώ θα έπρεπε να βάλει τους ηθικούς / κοινωνικούς φραγμούς. Ομως, με τόση διάχυτη, ποικιλόμορφη και νομιμοποιημένη βία στο περιβάλλον, χάνει τη μπάλα.

Εικόνα: Tάκης Αθανασόπουλος
Από Tάκης Αθανασόπουλος, Δεκέμβριος 10, 2009 - 15:54
Γιάννη, χαίρομαι πολύ που αναδεικνύεις με το σχόλιό σου το "ζουμί" αυτού του κειμένου. Συμπληρωματικά θα πω ότι αυτός ο τραμπούκος δεν μπορεί να πατήσει φρένο, δεν μπορεί να ακούσει προσεκτικά και να κρίνει την αντίρρηση στα λεγόμενά μας διότι νιώθει τεράστια ηδονή όταν βρίσκει πρόσχημα για να εναντιωθεί, να θυμώσει, να ξεπεράσει τα όρια. Δεν ελέγχει τον εαυτό του διότι αποφασίζει ενσυνείδητα να μην τον ελέγξει, πεπεισμένος ότι έχει δίκιο.
Εικόνα: vip
Από vip, Δεκέμβριος 10, 2009 - 17:25
Πολύ ενδιαφέρον άρθρο, αφού αυτός ο τύπος είναι πραγματικά διαδεδομένος, βρίσκεται και στις καλύτερες οικογένειες. Ένας άλλος τέτοιος τύπος από την ιστορία είναι και ο Χίμλερ. Με πολύ χαμηλά ποσοστά αυτοεκτίμησης, όπως λένε οι βιογράφοι του, αντιδρούσε αυταρχικά και εκδικητικά σε κάθε αντίρρηση που του έφερναν και πίστευε πως είχε πάντα δίκιο. Αλλά άμα ψάξουμε, θα βρούμε ένα σωρό τέτοιους τύπους, αφθονούν.
Εικόνα: Tάκης Αθανασόπουλος
Από Tάκης Αθανασόπουλος, Δεκέμβριος 12, 2009 - 11:45
vip, ένα πολύ καλό άρθρο του Στήβεν Πίνκερ (http://www.edge.org/3rd_culture/pinker07/pinker07_index.html), με τίτλο: Η ιστορία της βίας, αποδεικνύει, όσο καλύτερα μπορεί, ότι οι πράξεις βίας δεν υπαγορεύονται από το ένστικτό μας, αλλά από τα γούστα και τις προτιμήσεις μας.
Εικόνα: SirLuno
Από SirLuno, Δεκέμβριος 10, 2009 - 17:52
Μια συνέντευξη του Van Vogt στον Τζέφρι Έλλιοτ (1979), δυστυχώς, μόνο για αγγλομαθείς.
Εικόνα: SirLuno
Από SirLuno, Δεκέμβριος 10, 2009 - 23:25
Εικόνα: Tάκης Αθανασόπουλος
Από Tάκης Αθανασόπουλος, Δεκέμβριος 11, 2009 - 08:51
Ευχαριστώ SirLuno, πέρα από το ότι αυτή η συνέντευξη θα ενδιαφέρει πολύ όσους ασχολούνται με το γράψιμο, ήταν πολύ αξιόλογα αυτά που είπε ο Βαν Βογκτ για την Αναρχία και καταλαβα καλύτερα μια κάποια δόση απαισιοδοξίας που τον διακατέχει.
Εικόνα: F.Theodossiou
Από F.Theodossiou, Δεκέμβριος 11, 2009 - 09:49
Πολύ συχνά οι ερασιτέχνες βάζουν τα γυαλιά στους επαγγελματίες, σε πολλούς τομείς της ζωής. Το σημαντικότερο, κατά τη γνώμη μου, είναι ότι ο Βαν Βογκτ ξεκίνησε την έρευνά του για να εξηγήσει καλύτερα την ύπαρξη ακραίων περιπτώσεων, όπως οι Χίτλερ και Στάλιν, και κατέληξε στο συμπέρασμα ότι αυτός ο ψυχολογικός τύπος ήταν πολύ κοινός, μπορεί να είναι ο γείτονάς μας ή ο ψιλικατζής της γειτονιάς.
Εικόνα: Tάκης Αθανασόπουλος
Από Tάκης Αθανασόπουλος, Δεκέμβριος 12, 2009 - 10:53
Είναι πραγματικά εκφοβιστικό, F.Th eodossiou, οι κακοί δεν βρίσκονται μόνο στη φυλακή, συχνά κατέχουν τα υψηλότερα αξιώματα, ο κόσμος μας τους το επιτρέπει.
Εικόνα: maria
Από maria, Δεκέμβριος 11, 2009 - 10:07
Πάρα πολύ ενδιαφέρον κείμενο! Ο Βαν Βογκτ μίλησε για βίαιο άνδρα επειδή έγραψε αυτή τη μελέτη τη δεκαετία του 50, όταν δεν υπήρχαν καθόλου, ή υπήρχαν ελάχιστα, δείγματα βίαιης γυναίκας. Σήμερα, χάρη στις κρυφές κάμερες, βλέπουμε κάθε τόσο φριχτές σκηνές κακοποίησης βρεφών από νταντάδες... και έχουμε και γυναίκες serial killers. Οι εποχές άλλαξαν, αλλά σίγουρα όχι προς το καλύτερο.
Εικόνα: Tάκης Αθανασόπουλος
Από Tάκης Αθανασόπουλος, Δεκέμβριος 12, 2009 - 10:46
maria, έτυχε και είδα πρόσφατα στην τηλεόραση σκηνές κακοποίησης μωρλων και "έπαθα πλάκα", πρέπει να είναι κανείς πραγματικά, οριζόντια, κάθετα και διαγώνια ψυχοπαθής για να κάνει κάτι τέτοιο.
Εικόνα: Livia
Από Livia, Δεκέμβριος 15, 2009 - 13:37
Τα είδα κι εγώ αυτά τα βίντεο, αφθονούν εξάλλου, εδώ θα έπρεπε να μιλάμε για Βίαιη Γυναίκα.
Εικόνα: rena
Από rena, Δεκέμβριος 11, 2009 - 10:25
Να οικτίρουμε τέτοια άτομα ναι. Να τα βοηθήσουμε αν είναι δυνατόν ναι. Να τα συμπονούμε όχι. Μπορούμε να λυπόμαστε το παιδί που ήταν πριν γίνει ο άντρας, ή γυναίκα, που είναι σήμερα αλλά νισάφι πια με τις αιτιολογίες που γίνονται δικαιολογίες.
Λυπάμαι τα θύματά τους. Θυμώνω με την κοινωνία και τα άτομα που δημιουργούν τόσο αυτούς όσο και τα θύματά τους. Συμπαραστέκομαι τόσο στα θύματά τους όσο και σε όσους θέλουν ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΑ να αλλάξουν (κι όχι όσους χρησιμοποιούν τη μετάνοια ως τέχνασμα). Για τους τραμπούκους αυτού του κόσμου όμως δεν μου περισσεύει λύπηση. Μόνο, σε κάποιες περιπτώσεις, οίκτος.

Εικόνα: Tάκης Αθανασόπουλος
Από Tάκης Αθανασόπουλος, Δεκέμβριος 12, 2009 - 10:40
rena, πολλά πράγματα με εντυπωσίασαν στη μελέτη μου για τον Βίαιο Άνδρα, περισσότερο από όλα η έμφαση που έδινε ο Βαν Βογκτ στο ότι αυτά τα άτομα πρέπει να αντιμετωπιστούν με συμπάθεια διότι αντιμετωπίζουν έναν απερίγραπτο εσωτερικό τρόμο.
Εικόνα: Yiorgia
Από Yiorgia, Δεκέμβριος 11, 2009 - 11:13
θα ηθελα να σου υπενθυμησω Τακη οτι δεν απλα χειροδικουν αλλα χρησιμοποιουν και ψυχολογικη βια η οποια δεν αφηνει εξωτερικα σημαδια..
Η γνωμη μου ειναι οτι αυτα τα ατομα εχουν γνωρισει την βια και τον υποβιβασμο οι ιδιοι και το αντανακλουν στην κοινωνια οταν μεγαλωνουν. Ειναι ο τρομος τους.
Και πολυ σωστα ειπες μεγαλο ποσοστο απο εμας το εχουμε μεσα μας γιατι λιγο η πολυ ολοι εχουμε 'δει' βια στα παιδικα μας χρονια..

Εικόνα: Tάκης Αθανασόπουλος
Από Tάκης Αθανασόπουλος, Δεκέμβριος 12, 2009 - 10:31
Η βία αναπαράγει τη βία, Yiorgia, και η ψυχολογική είναι συχνά πιο επώδυνη, δεν εξελίσσεται όμως σε βίαιο άνδρα ή γυναίκα παρά ένα μικρό ποσοστό αυτών που έχουν υποστεί σωματική ή ψυχολογική κακοποίηση, λίγοι μόνο ξεπερνούν τις εσωτερικές αντιστάσεις και φτάνουν εκεί.
Εικόνα: Alkis P.
Από Alkis P., Δεκέμβριος 11, 2009 - 16:23
Χιλιάδες χρόνια μας χωρίζουν από τις σπηλιές αλλά μια στιγμή αρκεί για να ξυπνήσει "το ζώο μέσα μας" κι όταν αυτό συμβαίνει η λογική υποχωρεί, δεν μπορεί να τα βγάλει πέρα με τα ένστικτα. Αλλά μερικοί από μας δεν αναγνωρίζουμε καν τον πρωτογονισμό μας, οπότε πώς να τον ελέγξουμε; Χρειάζεται κάποια γενναιότητα για να υποφέρεις την ήττα, την απόρριψη, τη ματαίωση, τον πόνο τελικά. Αν δεν την έχεις, κάνεις άλλους να υποφέρουν, από θύμα γίνεσαι θύτης και πάει λέγοντας.
Πολύ μου άρεσε ο όρος μαγική σκέψη, εκφράζει πολύ πετυχημένα αυτό το είδος "παράλογης λογικής" πάνω στην οποία στηρίζονται τόσα εγκλήματα πάθους αλλά και τόσα μαζικά εγκλήματα.

Εικόνα: Tάκης Αθανασόπουλος
Από Tάκης Αθανασόπουλος, Δεκέμβριος 12, 2009 - 10:19
Ναι, Alki, μιλάμε ακριβώς για "παράλογη λογική" του τύπου: "τη σκότωσα επειδή την αγαπούσα". Τόσοι φόνοι από αγάπη...
Εικόνα: rena
Από rena, Δεκέμβριος 12, 2009 - 11:41
Άρα βλέπουμε τους πάντες με συμπάθεια σωστά; Μιας και κανείς δεν σηκώνεται μιαν ωραία πρωία και λέει στον εαυτό του: "Άντε πάλι μιας από τα ίδια! Α! Το βρήκα! Γιατί δεν γίνομαι ρατσιστής/ξενοφοβικός/βιαστής/κατά συρροήν δολοφόνος/κλέφτης/απατεώνας/εκμεταλλευτής/τραμπούκος/χούλιγκαν ή κάτι τέτοιο ρε παιδί μου; Έτσι, για αλλαγή"
Όλους κάτι τους ωθεί. Είτε μεγαλώσανε στραβά και γι' αυτό δεν φταίνε φυσικά, είτε έχουν κάποιο κόμπλεξ/φοβία είτε κάτι άλλο πήγε ΠΟΛΥ στραβά στη ζωή τους.
Μάλλον κακίστρω είμαι γιατί ούτε τον Χίτλερ ούτε τον Στάλιν ούτε τους Σταλινίσκους και τους Χιτλερίσκους μπορώ να δω με συμπάθεια.

Εικόνα: Κώστας Καλλωνιάτης
Από Κώστας Καλλωνιάτης, Δεκέμβριος 12, 2009 - 14:42
Συγχαρητήρια κ. Αθανασόπουλε για την επιλογή του θέματος. Γιατί μας αφορά όλους. Άνδρες και γυναίκες. Ίσως γι' αυτό ο τίτλος θα μπορούσε να ήταν 'Ο βίαιος άνθρωπος'. Όμως, επειδή ζούμε σε μία ανδροκρατούμενη κοινωνία όπου τα περισσότερα κρούσματα βίαιης και αυταρχικής συμπεριφοράς αφορούν άνδρες, είναι κατανοητή η επιλογή τίτλου. Στην πραγματικότητα, ωστόσο, η χαρακτηροδομή του δογματικού ανθρώπου που αντιδρά αυταρχικά και βίαια σε οποιονδήποτε τον αμφισβητεί και που περιγράφει τόσο γλαφυρά το post νομίζω ταιριάζει λίγο-πολύ στον μέσο άνθρωπο σήμερα. Γιατί πρόκειται για έναν άνθρωπο κτητικό που ταυτίζει την ύπαρξή του με ότι έχει, περιουσία, επαγγελματική φήμη, επιστημονικό κύρος, γνώσεις, οικογένεια, παιδιά, χόμπι, ερωτικές κατακτήσεις, το ίδιο του το εγώ. Μην του πειράξεις ή διαταράξεις κάποιο απ' όλα αυτά στο οποίο έχει βασίσει την ύπαρξή του, γιατί τότε γίνεται μπαρούτι και ξεσπά πάνω σου ή οπουδήποτε αλλού μπορεί. Δεν βλέπετε εδώ στους Διαλόγους κάπου-κάπου που ανάβουν τα αίματα γιατί η αμφισβήτηση και προσβολή κάποιων απόψεών μας νομίζουμε πως μας θίγει προσωπικά, ότι πλήττει την δημόσια εικόνα μας ; Και ας υπογράφουν πολλοί με ψευδώνυμο. Οι προσωπικές απόψεις αποτελούν μέρος μιας κοσμοθεωρίας μας για τη ζωή...δεν θα αφήσουμε κανέναν να την αποσταθεροποιήσει. Τις έχουμε εντάξει στα περιουσιακά μας στοιχεία και συνεπώς διαφυλάσσουμε ως κόρη οφθαλμού. Όσο εύκολα είμαστε κριτικοί με τους άλλους, τόσο δύσκολα δεχόμαστε οι ίδιοι κριτική. Ο σύγχρονος άνθρωπος περιχαρακώνεται με τις κτήσεις του. Αν και ζει σε μία υποτίθεται ολοένα και πιο ανοικτή κοινωνία, καταλήγει να είναι ολοένα και περισσότερο κλειστός, μοναχικός και φοβισμένος. Είναι εξαιρετικά ανασφαλής, σε σημείο που να εκδηλώνει δογματισμό και επιθετικότητα όταν διαταράσσεται ο σε μεγάλο βαθμό φαντασιωτικός μικρόκοσμός του. Στην πραγματικότητα στερείται κριτικής σκέψης. Αυτή που υποτίθεται θα είχε κατακτήσει μέσω της κοινωνίας της γνώσης. Και στερείται κριτικής σκέψης γιατί στερείται ελευθερίας και αγάπης στη ζωή του.
Εικόνα: Tάκης Αθανασόπουλος
Από Tάκης Αθανασόπουλος, Δεκέμβριος 12, 2009 - 20:37
Κώστα, η αρχική μου ιδέα ήταν να μιλήσω για τον βίαιο άνθρωπο, αλλά όπως όλα τα παραδείγματα του Βαν Βογκ είχαν να κάνουν με άνδρες, υποχρεώθηκα, εκ των πραγμάτων, να μιλήσω για βίαιο άνδρα. Από το πολύ όμορφο κείμενό σου θα υπογραμμίσω το γεγονός ότι εύκολα ασκούμε κριτική σε άλλους, αλλά δύσκολα, πολύ δύσκολα, στον εαυτό μας.
Εικόνα: Tάκης Αθανασόπουλος
Από Tάκης Αθανασόπουλος, Δεκέμβριος 12, 2009 - 14:45
rena, υποθέτω ότι ο Βαν Βογκτ εννοούσε αυτό ακριβώς που λες, ότι κάτι πήγε πολύ στραβά στη ζωή αυτών των ανθρώπων. Αλλά εμείς οι άλλοι, τι φταίμε; Αντιπαθώ κι εγώ όλως ιδιαιτέρως τους Σταλινο-χιτλερίσκους.
Εικόνα: Yiorgos
Από Yiorgos, Δεκέμβριος 13, 2009 - 03:06
Αγαπητέ εξερευνητή Τάκη, είσαι και πάλι μέσα...ψιλοπαρακολουθώ τις παρατηρήσεις σου, ομολογώ ότι δεν ήξερα για τον Βάν Βόγκ και βλέπω ότι η βία ειναι μέσα στο αντρικό στοιχείο- και υποστηρίζεται πολύ στην σημερινή ''εξε ληγμένη'' κοινωνία Καουμπόιδων και Τζι Αι Τζο... μου θυμίζεις ένα φίλο απο την Αμερική τον Τζίμη που έκανε τα ίδια στην γυναίκα του και μας κλαιγότανε μετά... είχε πάει και αυτός στην Αμερική μικρός και το βλαμμένο σύστημα τον είχε πιάσει. Εϊ Μάτσο μάν. Ε λοιπόν μου αρέσει το γραψιμό σου, δεν είμαι ορθρογράφος πέρασα την περισσότερη ζωή μου στο εξωτερικό αλλά προσπαθώ να ξαναμορφωθώ ... έχεις πάντος πέννα με κρατάς...
Εικόνα: Tάκης Αθανασόπουλος
Από Tάκης Αθανασόπουλος, Δεκέμβριος 13, 2009 - 11:13
Ευχαριστώ για τα καλά σου λόγια Yiorgo και καλώς ήρθες στην παρέα μας.
Εικόνα: Ntinos M
Από Ntinos M, Ιανουάριος 17, 2010 - 16:37
Συγχαρητήρια για το θέμα. Τον Βαν Βογκτ το ήξερα μέχρι τώρα από το έργο του στην επιστημονική φαντασία. Από τα αγαπημένα μου έργα του "Ο φτερωτός άνθρωπος" και "Τα παιδιά του αύριο". Δεν ήξερα ότι είχε δημοσιεύσει και μελέτες. Στα έργα του το όριο ανάμεσα στην ψυχολογία, την φαντασία και το Πραγματικό είναι δυσδιάκριτο. Το άρθρο σας αυτό, μου άνοιξε την όρεξη για να κάνω μια έρευνα στο Ίντερνετ για άλλες μελέτες δικές του.

Πηγή: Εφημερίδα  ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ

Ιστορίες (και καθημερινής) τρέλας «...μετεβλήθη εντός μου ο ρυθμός του κόσμου»

Σ' αυτήν τη χώρα, που είναι απέραντο φρενοκομείο, η ιστορία της αντιμετώπισης της τρέλας έχει περάσει από 40 κύματα. Η εξευτελιστική ιστορία της Λέρου, πριν από 25 χρόνια, έδωσε το έναυσμα για ψυχιατρική μεταρρύθμιση. Η οποία ξεκίνησε με τις καλύτερες προθέσεις εκ μέρους ψυχιάτρων και ασθενών, αλλά στο δρόμο σκάλωσε στην αδιαφορία, την αναλγησία, την υποκρισία, τις εργολαβίες και την υποχρηματοδότη- ση, αφήνοντας χιλιάδες εύθραυστες ψυχές κυριολεκτικά στο δρόμο.
Ο Γιάννης, που ζωγράφισε το εξώφυλλό μας, έχει ζωγραφίσει τα περισσότερα έργα που διακοσμούν το χώρο του Κέντρου Ψυχικής Υγείας των Αγίων Αναργύρων  Ο Γιάννης, που ζωγράφισε το εξώφυλλό μας, έχει ζωγραφίσει τα περισσότερα έργα που διακοσμούν        το χώρο του Κέντρου Ψυχικής Υγείας των Αγίων Αναργύρων                                                          Η μέρα που τρελάθηκε ο αδελφός μου δεν ήταν μία μέρα. Ηταν πολλές, που έχανε το μυαλό του ήσυχα κι αθόρυβα, ανεπαίσθητα. Και κανείς μας δεν το καταλάβαινε, γιατί δεν μας εξήγησε κανείς πώς αυτό συμβαίνει. Υπήρχε ο αγροτικός γιατρός του χωριού, βεβαίως, που έλεγε πως έχουν πειραχτεί τα νεύρα του, και μετά ο ιδιώτης ψυχίατρος στην πρωτεύουσα του νομού, που έλεγε πως θα χρειαστεί χρόνια ψυχοθεραπεία. Και υπήρχε η ντροπή, ο τρόμος, η ανάγκη να παραστήσουμε όλοι οι υπόλοιποι πως τίποτα δεν συμβαίνει. Μέχρι που έδειρε τη μάνα μας και όρμηξε στον πατέρα με μια  καρέκλα. Πρέπει να σου διηγηθώ εκείνη τη μέρα, για να καταλάβεις τι είναι και αν πραγματικά κάποτε έγινε ψυχιατρική μεταρρύθμιση σ' αυτήν τη χώρα».
Ο Παύλος είναι 40 χρονών κι ο αδελφός του τα τελευταία 10 χρόνια παθαίνει ψυχωσικά επεισόδια. Είναι από τους πρώτους ανθρώπους που συναντώ, στην προσπάθειά μου να ξεμπερδέψω αυτό το κουβάρι που έχει τρέλα και οδύνη, περιθώριο κι ελπίδα, καταστολή και χειραφέτηση. Ολα αυτά που κλείνουν εντός τους δυο μικρές και τόσο βαριές λέξεις: «ψυχιατρική μεταρρύθμιση».
«Οι γονείς μου είναι αγρότες κι εγώ σπούδασα μηχανικός υπολογιστών. Ο Γιάννης ήταν περίεργος, κολλημένος με τη θρησκεία, εσωστρεφής κι εξαιρετικά επικριτικός με τους γύρω του. Αν κάποιος μας είχε μιλήσει εγκαίρως, αν μας είχε διδάξει να αναγνωρίζουμε τα σημάδια, δεν θα φτάναμε ποτέ σ' εκείνη τη μέρα». Εκείνη τη μέρα ο αδελφός του (που κάποιος ιδιώτης γιατρός δεν είχε κάνει σωστή διάγνωση, δεν του έδινε τα σωστά φάρμακα και, φυσικά, τον έβλεπε μόνο μια φορά στο δίμηνο) σάλταρε εντελώς. Τότε, λοιπόν, τηλεφώνησαν στο ψυχιατρείο του νομού.
«Ηρθαν οι μπάτσοι και του φόρεσαν χειροπέδες. Τον έκλεισαν στο κρατητήριο για τρία 24ωρα, μέχρι να μπορέσουν να τον πάνε στο νοσοκομείο. Από τότε η ζωή μας είναι αυτό ακριβώς: εξάρσεις και υφέσεις της αρρώστιας του Γιάννη, νοσηλείες και αναγκαστικές εισαγωγές. Μετά τον μπουκώνουν τα φάρμακά του και μας τον στέλνουν πάλι πίσω, σπίτι. Καμία μέριμνα, καμία φροντίδα, καμία υποστήριξη. Ποια μεταρρύθμιση; Απλώς έκλεισαν ορισμένα ψυχιατρεία. Αλλαξε η νοοτροπία μας; Αλλαξε η κουλτούρα μας; Αλλαξε ο τρόπος που αντιμετωπίζουμε ως κοινωνία την ψυχική νόσο; Το 60% των ψυχιατρικών εισαγωγών στη χώρα μας γίνεται με εισαγγελική εντολή, όταν στις άλλες ευρωπαϊκές χώρες το αντίστοιχο ποσοστό είναι 5% έως 8%. Οι ασθενείς μεταφέρονται με περιπολικά και όχι -όπως προβλέπεται- από το ΕΚΑΒ».
Παραπάνω από 20 χρόνια πέρασαν από τότε που οι εικόνες των «γυμνών», όπως αποκαλούσαν γιατροί και νοσηλευτές τους «ανίατους» της Λέρου, έκαναν το γύρο του κόσμου και ανάγκασαν την Ελλάδα να δει κατά πρόσωπο το πώς αντιμετωπίζει την ψυχική ασθένεια. Από τότε η χώρα «μεταρρυθμίζει» αδιαλείπτως το χώρο της ψυχικής υγείας, με σωρεία προγραμμάτων αποασυλοποίησης των ασθενών και έναν πακτωλό ευρωπαϊκών κονδυλίων. Από τη δεκαετία του '90, με το πρόγραμμα «Ψυχαργώς», η ελληνική πολιτεία διακήρυξε ότι θα κλείσει σταδιακά όλα τα ψυχιατρεία και θα εγκαταστήσει τη δημόσια ψυχιατρική μέσα στον κοινωνικό ιστό με κέντρα ψυχικής υγείας, εξωτερικά ιατρεία, κέντρα ημερήσιας φροντίδας. Ολα έδειχναν να πηγαίνουν κατ' ευχήν και, όντως, 3.000 από τους συνολικά 5.000 ξεχασμένους ασθενείς των ψυχιατρείων άρχισαν να επανεντάσσονται στον κοινωνικό ιστό.
«Από την κόλαση στον παράδεισο», «Ελπίδα στο σκοτάδι», «Καινούργια ζωή» ήταν μερικοί από τους τίτλους των εφημερίδων, συνοδευόμενοι απαραιτήτως από συγκινητικές προσωπικές ιστορίες, μέχρι που η ιστορία στράβωσε. Από το 2005 τα προγράμματα άρχισαν να υποχρηματοδοτούνται σε βαθμό ασφυκτικό: απλήρωτοι επί μήνες εργαζόμενοι, ξενώνες υπό κατάρρευση και δεκάδες ασθενείς να διατρέχουν τον κίνδυνο να μείνουν στο δρόμο ή να ξαναπάρουν το δρόμο για τα ψυχιατρεία. Και καταγγελίες για δεμένους και κακοποιημένους ασθενείς, οικονομικά σκάνδαλα και ιδιώτες εργολάβους (και) στο χώρο της ψυχικής υγείας.
Είναι ένα γλυκό χειμωνιάτικο απόγευμα όταν περνάω την είσοδο του ψυχιατρικού νοσοκομείου στο Δαφνί - αυτήν που γιατροί και ασθενείς χαρακτηρίζουν «κόκκινη γραμμή», που χωρίζει τους «απ' έξω» από τους «από μέσα». Το ψυχικό νόσημα στην Ελλάδα φέρει ακόμα το στίγμα του επονείδιστου, κι αυτό το βιώνουν καθημερινά ασθενείς και εργαζόμενοι εδώ. Στο μικρό γυμνό γραφείο του, δίπλα από την αίθουσα όπου μια φορά την εβδομάδα ασθενείς, γιατροί και προσωπικό κάνουν τη συνέλευσή τους και συναποφασίζουν για τη συμβίωσή τους, συναντώ το διευθυντή της 9ης κλινικής.
Γι' αυτήν ακριβώς τη συνέλευση -και επειδή αυτή η κλινική δεν έχει ούτε κλειδωμένη πόρτα, ούτε κάγκελα στα παράθυρα, ούτε δεμένους ασθενείς- επέλεξα να συναντήσω τον Θοδωρή Μεγαλοοικονόμου. «Αν ήθελε κανείς να περιγράψει την κατάσταση στην οποία έχει περιέλθει το σύστημα των υπηρεσιών ψυχικής υγείας στην Ελλάδα τα τελευταία χρόνια, ο όρος ή η εικόνα που έρχεται στο μυαλό είναι αυτή του "κραχ". Παρ' όλα τα καλά παραδείγματα, όπως των Χανίων, η ψυχιατρική μεταρρύθμιση είναι μια χαμένη υπόθεση για την Ελλάδα» θα μας πει ο ψυχίατρος.
Η Νικολέτα Κυράνα είναι μια νέα κοινωνιολόγος, που εδώ και εφτά χρόνια εργάζεται σε αυτό που η ίδια αποκαλεί «χώρο του κοινωνικού αποκλεισμού». Από το 2006 είναι η πρόεδρος του Σωματείου Εργαζομένων στις Κοινωνικές Υπηρεσίες Ιδιωτικών Φορέων. «Δεν είναι απλώς μια χαμένη υπόθεση, είναι μια υποδειγματική ιστορία της ελληνικής ιδιαιτερότητας, της βαλκάνιας λογικής μας, και ένα σκάνδαλο πρώτης γραμμής. Σε όλες τις άλλες χώρες της δυτικής Ευρώπης όπου έχουν κλείσει τα άσυλα από το '50 και το '60, η ψυχιατρική μεταρρύθμιση επήλθε γιατί οι ίδιες οι κοινωνίες αποφάσισαν να αντιμετωπίσουν την τρέλα διαφορετικά. Εδώ, κατά κάποιον τρόπο, μας επιβλήθηκε όταν αποκαλύφθηκε η αθλιότητα της Λέρου. Και, όπως κάνουμε συνήθως, κοιτάξαμε να ξεπλύνουμε την ντροπή, να γίνουμε τα καλά παιδιά της Ευρώπης, αλλάζοντας την επιφάνεια των πραγμάτων. Και, όπως επίσης κάνουμε συνήθως, κάποιοι έγιναν πάμπλουτοι από αυτήν την ιστορία».
Στο πρώτο μας ραντεβού είμαι πολύ μπερδεμένη ήδη από την ονομασία του σωματείου της Νικολέτας. Πώς μπορεί μια κοινωνική υπηρεσία να ανήκει σε ιδιωτικό φορέα; Και πώς γίνεται να έχουν μπει εργολάβοι και στο χώρο της υγείας; «Εδώ και 25 χρόνια η "ψυχιατρική μεταρρύθμιση" ταυτίστηκε με τα συγχρηματοδοτούμενα προγράμματα της Ε.Ε.» μου εξηγεί η Νικολέτα. «Δεν υπήρξε καμία άλλη χρηματοδότηση της ψυχικής υγείας από καθαρά ελληνικούς πόρους. Το 10ετές πρόγραμμα "Ψυχαργώς", που ξεκίνησε το 1997, προέβλεπε την κατάργηση όλων των ψυχιατρείων - των τεσσάρων μικρότερων μέχρι το 2006 και των τεσσάρων μεγαλύτερων (συμπεριλαμβανομένης και της Λέρου) μέχρι το 2015. Ενα μέρος της μετεγκατάστασης των χρονίων εγκλείστων στα δημόσια ψυχιατρεία (το 30% του "έργου") ανατέθηκε σε ιδιωτικές μη κερδοσκοπικές εταιρείες».
Στεγαστικές δομές, οικοτροφεία, ξενώνες και διαμερίσματα αρχίζουν να λειτουργούν στις γειτονιές της χώρας, υποδεχόμενα τους ξεχασμένους, χρόνια έγκλειστους ασθενείς των μεγάλων ψυχιατρείων. Για εκατοντάδες νεαρούς επιστήμονες, αλλά και για μεγαλύτερους, που είχαν ζήσει από κοντά την αθλιότητα των ασύλων, ήταν ένας κανούργιος γενναίος κόσμος που ευαγγελιζόταν μια σαρωτική κοινωνική αλλαγή. Από τότε μέχρι σήμερα έκλεισαν 4 ψυχιατρεία, δημιουργήθηκαν ψυχιατρικές κλινικές στα Γενικά Νοσοκομεία και ο αριθμός των έγκλειστων ασθενών μειώθηκε κατά 50%. Σταδιακά, σε όλη τη χώρα αναπτύχθηκαν 400 προστατευόμενα διαμερίσματα, ξενώνες, οικοτροφεία και κέντρα ημέρας από τον δημόσιο τομέα και από μη κυβερνητικούς φορείς.
«Οι ιδιωτικές εταιρείες ξεκίνησαν με τις καλύτερες προϋποθέσεις: προσωπικό όλων των ειδικοτήτων (νοσηλευτές, ψυχολόγοι, κοινωνικοί λειτουργοί, εργοθεραπευτές κ.ά.), οι ασθενείς από την απάνθρωπη κατάσταση των μεγάλων ψυχιατρείων βρέθηκαν στο κέντρο της προσοχής, αναγνωρίζονταν ως άτομα και είχαν προσωπικό πλάνο θεραπείας. Εβγαιναν στην κοινότητα, συμμετείχαν σε δράσεις κοινωνικοποίησης» συμπληρώνει η Νικολέτα. Πώς φτάσαμε, όμως, από αυτό το ειδυλλιακό τοπίο σε μια ζοφερή κατάσταση, με απλήρωτους επί μήνες εργαζομένους, με μαζικές απολύσεις προσωπικού, με καταγγελίες για κακοποίηση ασθενών και κατασπατάληση δημόσιου χρήματος σε ιδιωτικές δομές; Και πώς οι δημόσιες δομές βρέθηκαν ανήμπορες να πληρώσουν ακόμα και τα ενοίκια για τους ξενώνες ή τα φάρμακα; Πώς γέ- μισαν ξανά ράντζα οι δημόσιες ψυχιατρικές κλινικές και γιατί ξεφυτρώνουν συνεχώς σαν τα μανιτάρια δεκάδες ιδιωτικές;
Ο Νικηφόρος είναι ακτιβιστής των δικαιωμάτων των ψυχικά ασθενών. «Δεν μου αρέσει αυτή η ορολογία. Θα προτιμούσα τον όρο χρήστης των υπηρεσιών ψυχικής υγείας ή επιζήσας της ψυχιατρικής». Ολοι οι άνθρωποι που συνάντησα στο ρεπορτάζ επέμεναν πως η ιστορία θα ήταν λειψή αν δεν μιλούσε ο Νικηφόρος. Κατά τη λαϊκή έκφραση, ο Νικηφόρος είναι σχιζοφρενής. Για εκατοντάδες ασθενείς και για τις οικογένειές τους, αλλά και για πολλούς ψυχιάτρους, ο Νικηφόρος προσωποποιεί την ελπίδα.
«Μπήκα για πρώτη φορά αναγκαστικά στο ψυχιατρείο στα 30 μου και τώρα κοντεύω τα 60. Ο πρώτος μου εγκλεισμός ήταν αναγκαστικός, όλοι οι άλλοι εκούσιοι. Δεν είμαι κάτι ξεχωριστό, ούτε θα ήθελα να με παρουσιάσεις ως τέτοιον. Είμαι ένας άνθρωπος, όμως, που αποφάσισε συνειδητά να μελετήσει την αρρώστια του, να μάθει να ζει μ' αυτήν και να διευρύνει την προσωπικότητά του. Η σχιζοφρένεια είναι ένα στοιχείο της προσωπικότητάς μου, δεν είμαι εγώ ολόκληρος. Είμαι άνθρωπος, έχω δικαιώματα και τα διεκδι- κώ, έχω λόγο και για τον εγκλεισμό μου, και για τα φάρμακά μου, και για τη θεραπεία μου. Αυτή είναι μια θεμελιώδης αρχή και πάνω σ' αυτήν όφειλε να στηριχτεί η ψυχιατρική μεταρρύθμιση. Ομως, η όλη ιστορία χάθηκε από την ελληνική λαμογιά. Την ημέρα που παίρνεις τη διάγνωση, σταματάει το βιογραφικό σου. Ολη η ζωή σου αναφέρεται στο πριν και το μετά τη διάγνωση. Υποτίθεται πως ο στόχος της μεταρρύθμισης ήταν να κλείσουν τα ψυχιατρεία και η τρέλα -απ' το περιθώριο της κοινωνίας, από μια προβληματική κατάσταση που την κλείνουμε σ' ένα ίδρυμα και απλώς δεν τη βλέπουμε- να γίνει ένα βίωμα που θα εκφραστεί και θα συζητηθεί εντός κοινωνίας. Αυτό ήταν το νόημα των ξενώνων και των ανοιχτών δομών. Τελικά, με τον τρόπο που έγινε εδώ, το κράτος πρώτα εκχώρησε τις αρμοδιότητές του σε ιδιώτες και τώρα βρίσκεται όμηρός τους».
Ο Γιώργος πηγαινοέρχεται στο Δαφνί. «Οι ρίζες είναι η πηγή της ζωής» λέει. Γι' αυτόν έχουν συμβολικό χαρακτήρα. Συμβολίζουν ελπίδα και δημιουργία.  Ο Γιώργος πηγαινοέρχεται στο Δαφνί. «Οι ρίζες είναι η πηγή της ζωής» λέει.                                                                                       Ολην αυτή την περίοδο μέχρι το 2000, τα περισσότερα από τα μεταρρυθμιστικά προγράμματα σταματούσαν τη λειτουργία τους όταν τελείωνε η κοινοτική χρηματοδότηση. «Η συγχρηματοδότηση για κάθε δράση διαρκεί για 12 ώς 18 μήνες, μετά τους οποίους έπρεπε να αναλάβει ο ελληνικός κρα- τικός προϋπολογισμός· όμως, το ελληνικό κράτος δεν αναλάμβανε καμία ευθύνη για τη συνέχιση της χρηματοδότησής τους και την παγίωσή τους» εξηγεί ο κ. Μεγαλοοικονόμου. «Το κράτος άλλοτε άφηνε να καταρρεύσουν οι δομές, άλλοτε τις άφηνε να φυτοζωούν και άλλοτε έψαχνε νέα κοινοτική χρηματοδότηση για να κρατήσει στη ζωή όσες από τις νεοδημιουργούμενες υπηρεσίες δεν μπορούσε -χωρίς σοβαρό τίμημα- να αφήσει να καταρρεύσουν. Ομως, από το "Ψυχαργώς" και μετά, αναφερόμαστε σε ένα μεγάλης έκτασης πρόγραμμα μετεγκατάστασης 3.000 ανθρώπων, από το σύνολο των 5.000 που ήταν έγκλειστοι στα δημόσια ψυχιατρεία, σε περίπου 400 στεγαστικές δομές στην κοινότητα, ξενώνες, οικοτροφεία και προστατευόμενα διαμερίσματα. Μην αναλαμβάνοντας τη χρηματοδότηση ή μειώνοντάς τη στο ελάχιστο, το κράτος τινάζει στον αέρα ολόκληρη την επιχείρηση, την οποία έστησε την προηγούμενη περίοδο».
Μια επιχείρηση μεγαλόπνοη, μεγαλόστομη και αρκούντως αποδοτική - αν όχι για τους ασθενείς, σίγουρα για αρκετούς ιδιώτες, που εν μιά νυκτί και εκ του μηδενός ανακάλυψαν ένα εξαιρετικό όχημα για την απορρόφηση κοινοτικών κονδυλίων. «Γιατροί όλων των ειδικοτήτων, ψυχίατροι, δικηγόροι, τηλεοπτικοί παραγωγοί, άλλοι επί ΠΑΣΟΚ και άλλοι επί Ν.Δ., έγιναν ιδιοκτήτες μικρών ψυχιατρικών μονάδων με παραρτήματα ανά την Ελλάδα, λες και είναι αλυσίδα σούπερ μάρκετ!» λέει η πρόεδρος των εργαζομένων Νικολέτα Κυράνα. «Οι εταιρείες και οι εταιρειάρχες "διάλεγαν" τους ανθρώπους από τα ψυχιατρεία, όπως τα αγαθά τους από το μανάβη! Φυσικά, έπαιρναν τους πιο λειτουργικούς, τους πιο εύκολους ασθενείς».
Θα ήταν άλλη μια ιστορία για το φαινόμενο των εργολαβιών κι ετούτη εδώ, με το κράτος να πληρώνει τους εργολάβους και οι εργαζόμενοι να εργάζονται σε καθεστώς επισφάλειας, να μένουν απλήρωτοι για μήνες ή να υφίστανται μόνο στις λίστες μισθοδοσίας («κλωνοποιημένους» τους αποκαλούν οι εργατολόγοι). Ομως, η μαύρη ιστορία της ψυχιατρικής μεταρρύθμισης πάει ακόμα πιο βαθιά, όπως καταγγέλλει η πρόεδρος των εργαζομένων: «Αυτήν τη στιγμή υπάρχουν 67 ιδιωτικές εταιρείες που απασχολούν 2.657 εργαζομένους και οι καθυστερήσεις των μισθών τους είναι πολύμηνες. Και την ίδια ώρα... σολομοί στις αποδείξεις των προμηθευτών - αλλά όχι στην παράδοση. Τιμολόγια για βάψιμο κτηρίων που δεν βάφτηκαν ποτέ. Τηλεοράσεις plasma, που υπάρχουν μόνο στα χαρτιά.
"Το καλοκαίρι η προηγούμενη ηγεσία του υπουργείου αφαίρεσε την άδεια λειτουργίας μιας εταιρείας, στην οποία υπάρχει μια "τρύπα" 600.000 ευρώ για το έτος 2008, τα οποία το υπουργείο ισχυρίζεται ότι έχει αποδώσει. Η νέα ηγεσία του υπουργείου δήλωσε ότι δεν οφείλει τίποτα στον ιδιοκτήτη της εταιρείας και άρα οι εργαζόμενοι, στους οποίους οφείλει τους μισθούς 3 μηνών, θα πρέπει να καταφύγουν στα δικαστήρια κατά του "επιχειρηματία"! Το κράτος έδωσε τους μισθούς στον εργολάβο και τώρα οι εργαζόμενοι ας πάνε στα δικαστήρια να τα διεκδικήσουν!»
Και οι ασθενείς; Δυστυχώς, πολλοί ψυχίατροι μιλούν για μετεγκατάσταση και όχι για αποϊδρυματοποίηση. Ο κ. Μεγαλοοικονόμου εξηγεί: «Η αποϊδρυματοποίηση έχει την έννοια του μετασχηματισμού των σχέσεων εξουσίας, την ανάδυση των νέων υποκειμένων, τη δημιουργία υπηρεσιών και πρακτικών ριζικά εναλλακτικών στον εγκλεισμό. Απλώς, οι έγκλειστοι μεταφέρθηκαν από τις πτέρυγες χρόνιας παραμονής των ψυχιατρείων σε στεγαστικές μονάδες του Δημοσίου ή ιδιωτικών μη κερδοσκοπικών εταιρειών, όπου αλλού η ζωή τους βελτιώθηκε σημαντικά και αλλού (το συνηθέστερο) βρέθη- καν σε συνθήκες κοινωνικού περιθωρίου, παρόμοιες με τα ψυχιατρεία».
Καταγγελίες για ιδρυματική βία, μηχανικές καθηλώσεις, απομονώσεις, κλειδωμένες πόρτες, επιτήρηση από κάμερες, θεραπείες με ψυχοφάρμακα (συχνά υπό την ασφυκτι- κή χειραγώγηση των φαρμακοβιομηχανιών): φαίνεται λες και κανένα βήμα δεν διανύθηκε, κανένα στοίχημα δεν κερδήθηκε ουσιαστικά μέσα σε τόσα χρόνια. Φαίνεται σαν όλη η ελληνική στρατηγική για την ψυχική υγεία να συνοψίζεται στη φράση «κρύψτε, χαπακώστε, τελειώσατε!».
Ο κοινωνικός λειτουργός (και ένας από τους υπεύθυνους του προγράμματος αποασυλοποίησης του ΠΙΚΠΑ της Λέρου) Χάρης Ασημόπουλος πρόσφατα δημοσίευσε μια συγκλονιστική έρευνα υπό τον τίτλο «Η καθημερινή ζωή στο ψυχιατρείο». Ψήγματα από αυτήν τη ζοφερή πραγματικότητα που φωτίζει στο βιβλίο του μας μεταφέρει εδώ: «Η κουλτούρα των φαρμάκων είναι κυρίαρχη στα ψυχιατρεία και μέχρι πρόσφατα αποτελούσε τη μοναδική "θεραπευτική" προσέγγιση. Επιβαλλόταν από τον εναγκαλισμό της βιολογικής ψυχιατρικής και των φαρμακευτικών εταιρειών και την απουσία θεσμικού πλαισίου και ελεγκτικών μηχανισμών. Κάθε κλειστό ίδρυμα, όπως είναι το ψυχιατρείο, λειτουργεί σαν μια μικρή, απομονωμένη, αυταρχική κοινωνία. Επικρατούν συνθήκες κοινωνικής αποστέρησης και αποκλεισμού, κλειστές πόρτες, φτωχό περιβάλλον, ελλείψεις βασικών αγαθών, ανικανοποίητες βασικές ανθρώπινες ανάγκες και πλήρης εξάρτηση. Οι ασθενείς δεν αντιμετωπίζονται ως άνθρωποι με προσωπική ιστορία και εξατο- μικευμένες ανάγκες, αλλά αδιαφοροποίητα ως μάζα. Το προσωπικό πρώτης γραμμής αναπτύσσει στάσεις αυταρχικές, εξουσιαστικές και τιμωρητικές προς τους ψυχικά ασθενείς. Δημιουργείται έτσι μια ατμόσφαιρα που αναιρεί τις ηθικές αναστολές και λειτουργεί ως ενεργοποιός μηχανισμός της βίας, που εκδηλώνεται ως κατάχρηση εξουσίας, κακομεταχείριση, εκμετάλλευση, παραμέληση και κακοποίηση».
Τι μέριμνα λαμβάνει το υπουργείο Υγείας; Οι εποπτικοί μηχανισμοί της Πολιτείας; Η Νικολέτα είναι κατηγορηματική: «Στη δυτική Ευρώπη υπάρχει θεσμικό πλαίσιο λειτουργίας και ελεγκτικοί μηχανισμοί που παρακολουθούν την πορεία των αντίστοιχων οργανισμών. Επιστήμονες, πολιτικοί και ιδιώτες ελέγχουν τη χρηματοδότηση και το παραγόμενο αποτέλεσμα. Εδώ το υπουργείο είναι θεατής της ασυδοσίας. Ούτε, ώς σήμερα, υπάρχουν ουσιαστικοί και συνεχείς μηχανισμοί που να παρακολουθούν τις εταιρείες αυτές και να ελέγχουν πού πάνε τα χρήματα, πόσοι εργάζονται εκεί, ποιο θεραπευτικό πλάνο ακολουθούν, με ποια αποτελέσματα». Με προσωπικό κάτω από το όριο ασφαλείας και ούτε καν εξειδικευμένο (στους ιδιωτικούς φορείς) και με εργαζόμενους εξουθενωμένους (στους δημόσιους), με τους ασθενείς αφημένους στη μοίρα τους, δεν είναι ν' απορεί κανείς που πολλοί από τους συνομιλητές μας χρησιμοποίησαν την έκφραση «φιάσκο».
«Για μία ακόμη φορά αντιμετωπίζουν τους ασθενείς κι εμάς, που τους φροντίζουμε, σαν κοινωνικό βάρος» λέει ο Παύλος. «Δεν τους δίνουν ευκαιρίες για κοινωνική ένταξη, εργασία και αξιοπρεπές εισόδημα και η Πολιτεία αποποιείται την όποια ευθύνη, απόλυτα ευθυγραμμισμένη στη λογική της συρρίκνωσης του κοινωνικού κράτους. Εγώ φροντίζω τον αδελφό μου που παίρνει μόνο ένα μικρό επίδομα. Πληρώνω ιδιώτη ψυχίατρο, αφού το νοσοκομείο μετά την κάθε νοσηλεία του τον αφήνει στην τύχη του με τα χάπια του. Δεν έχω πια προσωπική ζωή, όλη μου η ζωή είναι αφιερωμένη στον Γιάννη».
Γιατί, ενώ άλλες χώρες φαίνεται να έχουν κερδίσει το στοίχημα της αποασυλοποίησης, στην Ελλάδα έχουμε μείνει πίσω; Φταίει μόνον ο βαλκάνιος τρόπος μας, όπως υποστηρίζει η Νικολέτα; Φταίει μόνο η λαμογιά μας, όπως λέει ο Νικηφόρος; Φταίει μόνο η νεοφιλελεύθερη πολιτική, όπως ισχυρίζεται ο Παύλος; Ο κ. Ασημόπουλος αναδεικνύει και μιαν άλλη, βαθύτερη ερμηνεία: «Στο πλαίσιο της παραδοσιακής ελληνικής αντίληψης, το άτομο με ψυχική ασθένεια θεωρείται μίασμα για τη γενεαλογική συνέχεια μιας οικογένειας. Ετσι, τα υπόλοιπα μέλη, των οποίων ο εαυτός στο ελληνικό πολιτισμικό πλαίσιο ετεροπροσδιορίζεται από την οικογενειακή καταγωγή, για λόγους αυτοπροστασίας και συνέχειας της οικογένειας, τείνουν προς την απομάκρυνση και τον ιδρυματικό αποκλεισμό των συγγενών τους. Εξαιτίας της άγνοιας και των προκαταλήψεων, παραμένει ακόμα ισχυρός ο φόβος της ψυχικής ασθένειας. Είναι φόβος για την απώλεια της λογικής, που για τη σημερινή κοινωνία ισοδυναμεί με κοινωνικό θάνατο».
Στο ίδιο επιμένει και ο κ. Μεγαλοοικονόμου: «Η ψυχική οδύνη ερμηνεύεται ως απλό "βιολογικό γεγονός", πράγμα που οδηγεί σε πτώχευση του νοήματός της. Ο προπατορικός μύθος της επικινδυνότητας των ασθενών αγκυροβολεί και πάλι στην έννοια και στην πραγματικότητα της διαφορετικότητας. Οι προϋποθέσεις της θεραπείας είναι συνυφασμένες με το δικαίωμα των ανθρώπων που σκέφτονται διαφορετικά να υπάρξουν μέσα στην κοινωνία. Η Λέρος έδειξε ακριβώς ότι το "ανίατο" είναι μια κατασκευή της ψυχιατρικής, των ψευδοεπιστημονικών της σχημάτων και των ψευδογνώσεών της.
»Ανθρωποι -που η κοινωνία, το κράτος και οι ψυχίατροι είχαν καταδικάσει σε συνθήκες βάρβαρου και ασφυκτικού εγκλεισμού επί 50 χρόνια- κατάφεραν να επανενταχθούν και να ζουν αυτόνομα. Η τρέλα δεν είναι απλώς μια αρρώστια. Είναι μια συνθήκη οδύνης, αλλά και ένας εναλλακτικός λόγος, που θα πρέπει να ακουστεί και να κατανοηθεί το νόημά του. Είναι και μια άλλη ανάγνωση ενός κόσμου άρρωστου από την πολλή "κανονικότητα"».




Οράματα ελευθερίας στους τοίχους του Κέντρου των Αγίων Αναργύρων, ενός από τα δεκάδες ιδρύματα που παλεύουν καθημερινά με την αδιαφορία.  Οράματα ελευθερίας στους τοίχους του Κέντρου των Αγίων Αναργύρων,           ενός από τα δεκάδες ιδρύματα που παλεύουν καθημερινά με την αδιαφορία.       Η περιήγηση του Γκόφμαν στο εσωτερικό του κόσμου των τρελών θέτει ένα τεράστιο ερώτημα. Διότι, μελετώντας τα ψυχιατρικά ιδρύματα, τελικά ανακαλύπτει κανείς ότι η τρέλα και η «αντικανονική συμπεριφορά» που αποδίδεται στον ασθενή είναι κατά πολύ προϊόν -όχι της αρρώστιας του, αλλά- της κοινωνικής απόστασης που χωρίζει τον άρρωστο από αυτόν που τον χαρακτηρίζει έτσι.

Τι μας είπε το κράτος

* Η μεταρρύθμιση στον τρόπο παροχής υπηρεσιών ψυχικής υγείας προχωρά με ικανοποιητικούς ρυθμούς, παρά τα μεγάλα και δυσεπίλυτα προβλήματα που εμπεριέχουν τέτοιου είδους μεταρρυθμίσεις.
* Το υπουργείο Υγείας μέσα από ένα πλήρες θεσμικό  πλαίσιο αναθέτει σε κρατικές υπηρεσίες και σε αστικές μη κερδοσκοπικές εταιρείες τη σύσταση και λειτουργία στεγαστικών δομών, αξιολογώντας τις επιστημονικές και λειτουργικές προϋποθέσεις για την ανάπτυξη τέτοιων δράσεων. Ο έλεγχος της σύνθεσης των εταιρικών σχημάτων των αστικών μη κερδοσκοπικών εταιρειών είναι πολύ σημαντικός, αλλά σε κάθε περίπτωση δεν είναι δυνατόν να τεθούν επαγγελματικά κριτήρια σε δραστηριότητες της κοινωνίας των πολιτών, που έχει την ευαισθησία και εκφράζει την ανάγκη να μετέχει σε συλλογικές εκφράσεις υποστήριξης ατόμων που απειλούνται από -ή βιώνουν- κοινωνικό αποκλεισμό. Στο βαθμό που τηρούνται διαχρονικά με συγκεκριμένες διαδικασίες ελέγχου τα επιστημονικά και διαχειριστικά κριτήρια που θέτει το υπουργείο στους φορείς αυτούς (κρατικούς ή μη κρατικούς), δεν υφίσταται κανένα πρόβλημα. Τα προβλήματα δημιουργήθηκαν από την ανυπαρξία ελέγχων που εμείς είμαστε αποφασισμένοι να επιβάλουμε. Ελεγχοι θα γίνονται συστηματικά, εργαλεία υπάρχουν και θα τα βελτιώσουμε και, όπου χρειάζεται, οι υπηρεσίες του υπουργείου θα παρεμβαίνουν αποτελεσματικά. Τα τελευταία χρόνια υπήρχαν αρκετά προβλήματα με τη χρηματοδότηση των μονάδων ψυχικής υγείας που λειτουργούν υπό τη διοικητική και επιστημονική ευθύνη σωματείων και αστικών μη κερδοσκοπικών εταιρειών. Τα προβλήματα αυτά αφορούσαν κυρίως καθυστερήσεις στη χρηματοδότηση, που ορισμένες φορές ήταν για σημαντικό χρονικό διάστημα, και αποτέλεσαν μία από τις σοβαρότερες αιτίες που έφεραν τη χώρα μας στη δυσμενή θέση της «επιτήρησης» στην ψυχιατρική μεταρρύθμιση από την πλευρά της Ευρωπαϊκής Ενωσης, που χρηματοδοτεί ένα τμήμα των δραστηριοτήτων αυτών.
* Τα προβλήματα αυτά κληροδοτήθηκαν στη νέα κυβέρνηση του ΠΑΣΟΚ.. Από τη στιγμή που αναλάβαμε, κάναμε ό,τι ήταν ανθρωπίνως δυνατόν για να αντιμετωπίσουμε αποτελεσματικά τα ελλείμματα στη χρηματοδότηση του συστήματος ψυχιατρικής φροντίδας και καταφέραμε αρκετά σε ελάχιστες ημέρες. Με αποτελεσματικούς χειρισμούς σε επίπεδο εξασφάλισης αναγκαίων οικονομικών πόρων, σε επίπεδο εξορθολογισμού των δαπανών, αλλά και σε επίπεδο διοίκησης και εμβάθυνσης των στόχων της ψυχιατρικής μεταρρύθμισης. Πολιτική του υπουργείου είναι η διασφάλιση αυτής της ποιότητας στη λειτουργία των δομών και η συνεχής βελτίωσή της. Με τα κατάλληλα διοικητικά, θεσμικά και οικονομικά μέτρα, οι δομές της ψυχιατρικής μεταρρύθμισης και του προγράμματος «Ψυχαργώς» όχι μόνο δεν πρόκειται να κλείσουν, αλλά αντίθετα θα επεκτείνονται και διαρκώς θα βελτιώνονται.
Φώφη Γεννηματά, υφυπουργός Υγείας & Κοινωνικής Αλληλεγγύης 

Βιβλία για το θέμα:
Φράνκο Μπαζάλια, «Εναλλακτική ψυχιατρική ενάντια στην απαισιοδοξία της λογικής - Για την αισιοδοξία της πράξης», επιμέλεια Φράνκα Ονγκαρο Μπαζάλια, Μαρία Γκράτσια Τζανικέντα, πρόλογος-μετάφραση Γιώργος Αστρινάκης, εκδόσεις Καστανιώτη
Ο ιταλός ριζοσπάστης ψυχίατρος ασκεί κριτική που δεν εξαντλείται μόνο στον ψυχιατρικό, αλλά και σε άλλους κοινωνικούς θεσμούς, όπως το σχολείο, η οικογένεια, η φυλακή - που και εκεί διακρίνει τις ιδρυματικές διαδικασίες ως προοίμιο υποταγής, αποπροσωποποίησης και, τελικά, αρρώστιας του κοινωνικού σώματος στη δεδομένη τάξη πραγμάτων, στην παραγωγική διαδικασία, στο κέρδος και στην αλλοτρίωση.
Φράνκο Μπαζάλια, «Οι θεσμοί της βίας», εκδ. «Τετράδια Ψυχιατρικής»
Δέκα κείμενα που περιγράφουν το όραμα για μια «απελευθερωτική ψυχιατρική», η οποία αμφισβητεί τον κατεστημένο ψυχιατρικό θεσμό.
Χάρης Ασημόπουλος, «Η καθημερινή ζωή στο ψυχιατρείο. Μορφές ιδρυματισμού και ιδρυματικής κακοποίησης», εκδ. Καστανιώτη
Το βιβλίο αναφέρεται στη ζωή στο ψυχιατρείο, στον ψυχιατρικό ιδρυματισμό και στην ψυχιατρική ιδρυματική κακοποίηση. Στις σελίδες του περιγράφεται ο κόσμος της καθημερινής ζωής εβδομήντα οκτώ ανδρών κλεισμένων στην πτέρυγα ενός ψυχιατρείου της Ελλάδας.
Μισέλ Φουκό, «Η ιστορία της τρέλας», μτφρ. Φραγκ. Αμπατζοπούλου, εκδ. Ηριδανός
Η αναζήτηση του σημείου μηδέν της ιστορίας της τρέλας. 
Erving Goffman, «Ασυλα. Δοκίμια για την κοινωνική κατάσταση των ασθενών του ψυχιατρείου και άλλων τροφίμων», μτφρ. Ξενοφών Κομνηνός, εκδ. Ευρύαλος 

Πηγή: Εφημερίιδα ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ


Δευτέρα 11 Ιανουαρίου 2010

Με τον τρόπο της Κούνεβα


Η συνέντευξη της Κωνσταντίνας Κούνεβα στον Σταύρο Θεοδωράκη, εκπομπή  "Πρωταγωνιστές", αποτελεί ένα πρότυπο συνέντευξης για ερευνητές. Η ιεράρχηση των ερωτήσεων, ξεκινώντας από  περιγραφικές και συνεχίζοντας σε ερμηνευτικές και δομικές, δίνει στον θεατή τη δυνατότητα να σχηματοποιήσει  μια σαφή εικόνα για την ζωή, την προσωπικότητα και την ιδεολογία της Κ. Κούνεβα. Ο συνεντευκτής χειρίζεται με σαφή τρόπο την συνέντευξη, επανερχόμενος σε σημεία που θεωρεί ότι φωτίζουν το πρόσωπο, τις αντιλήψεις του, τις αρχές του αλλά παράλληλα αποκομίζει και μια μαρτυρία όχι μόνο του γεγονότος αλλά και των δυναμικών που το συνόδευσαν σε πολιτικό επίπεδο.
Είναι έκδηλη η συναισθηματική φόρτιση της Κ. Κούνεβα, που απορρέει από την τραγικότητα του συμβάντος αλλά και από την στάση ζωής που καταθέτει σχετικά με τις ιδέες της για το "οικείο" και "άλλο", το φύλο, την θρησκεία, την κοινωνική συνοχή, την αγωνιστικότητα., την ιδεολογία. Έτσι έχουμε την αντιστροφή των ρόλων όπου ο "θύτης" είναι τελικά το "θύμα" της ιστορίας.
Ερωτήσεις κλειδιά αποτελούν, η κριτική αποτίμηση της πορείας της "αν γυρνούσαμε τη μηχανή του χρόνου ..." και "αν θα φύγει από την Ελλάδα ...". Οι απαντήσεις φανερώνουν μια προσωπική ολοκλήρωση που σε συνδυασμό με τον αυτοέλεγχο και την ταπεινότητα που φανερώνεται μέσα στην συνέντευξη παρουσιάζουν συνολικά τη μεστή  προσωπικότητά της. Βέβαια δεν πρέπιε να παραβλέψουμε το γεγονός ότι και ή ίδια ως εθνογράφος ξέρει και μπορεί να διαχειριστεί τη συνέντευξη.
Μέσα από τη συνέντευξη δίνεται η δυνατότητα ακόμη της  διερεύνησης μιας σειράς θεμάτων όπως η μετανάστευση, η εκμετάλλευση εργασίας και τα κυκλώματα που καθορίζουν τη μαύρη εργασία, η στάση των μηχανισμών εξουσίας κλπ.
Χαρακτηριστική παράμετρος της συνέντευξης που μπορεί να συνυπολογιστεί στο όλο θέμα σχετικά  με την ματανάστευση και το  Trafficking είναι οι αναρτήσεις blogers ειδικά όσων θέλουν να προβάλλουν και ηλεκτρονικά τον ρατσισμό τους και τηη "εθνοπατριωτισμό" τους.


Συνέντευξη:



H Κωνσταντίνα Κούνεβα στην πρώτη της μεγάλη συνέντευξη
«Με είχαν προειδοποιήσει ότι θα με σκοτώσουν
αλλά αν γύριζε ο χρόνος πίσω πάλι το ίδιο θα έκανα»
Η Κωνσταντίνα Κούνεβα μίλησε για πρώτη φορά την Κυριακή 8 Νοεμβρίου στους «Πρωταγωνιστές».
Από το δωμάτιο του Ευαγγελισμού όπου παραμένει για νοσηλεία η Κωνσταντίνα Κούνεβα αφηγήθηκε στον Σταύρο Θεοδωράκη τη ζωή της. Από τα παιδικά της χρόνια την εποχή του Ζίβκοφ, την άφιξή της στην Ελλάδα και τους συνδικαλιστικούς της αγώνες, μέχρι τη δολοφονική επίθεση εναντίον της τα μεσάνυχτα της 22 προς 23 Δεκέμβρη του 2008.
Η Κωνσταντίνα Κούνεβα λέει για το δράστη: «Σε μένα το κακό φαίνεται, σε κείνους δε φαίνεται. Αυτός τραβάει πολύ περισσότερα από μένα, είμαι σίγουρη».
Για το γιο της: «Ο Εμμανουέλ είναι ένα σοφό παιδί. Πονάει με τον τρόπο του κι όσο πιο πολύ με βλέπει τόσο πιο πολύ πονάει. Εύχομαι να βρει τη δύναμη να το ξεπεράσει, θα γίνω καλά».
Για την αστυνομία: «Για να μην έχει βρει τους δράστες, δεν έχει κάνει τη δουλειά της σωστά».
Για τον τρόπο που αντιμετωπίζει σήμερα τη ζωή: «Ο φόβος δεν βοηθά, ο φόβος δεν σε αφήνει να είσαι ελεύθερος, ο φόβος είναι καταστροφή».


Και μια ανάρτηση από τις πολλές και αντικρουόμενες μεταξύ τους ως προς τα θέματα μεταναστών.

Κωνσταντίνα Κούνεβα – Το θύμα ενός εργασιακού Μεσαίωνα; 

Ημερομηνία δημοσίευσης: Κυριακή, 28 Δεκεμβρίου 2008 

Κωνσταντίνα ΚούνεβαΤα μεσάνυχτα της 22ας Δεκεμβρίου 2008, η 44χρονη κ. Κωνσταντίνα Κούνεβα επέστρεφε στο σπίτι της, στα Άνω Πετράλωνα, από τη δουλειά, όταν δύο άγνωστοι που βρίσκονταν σε αυτοκίνητο την περιέλουσαν με βιτριόλι, ενώ της άνοιξαν με την βία το στόμα, ποτίζοντάς την με το καυστικό υγρό, προκαλώντας της σοβαρότατες ζημιές σε ζωτικά όργανα.Έχει χάσει ήδη το ένα της μάτι και νοσηλεύεται σε σοβαρή κατάσταση στο νοσοκομείο «Ευαγγελισμός». Επικοινωνεί με χαρτάκια, καθώς έχουν υποστεί βλάβη και οι φωνητικές της χορδές.
Ποια είναι η Κωνσταντίνα; Και γιατί χτυπήθηκε;
Η Κωνσταντίνα Κούνεβα ήρθε στην Ελλάδα από την πατρίδα της τη Βουλγαρία το 2001, μαζί με τη μητέρα της και τον μοναχογιό της. Εκεί ήταν ιστορικός επιστήμονας.
Εδώ έπιασε δουλειά στην αποθήκη ενός σουπερμάρκετ. Ύστερα από ενάμιση χρόνο, όμως, απολύθηκε και βρέθηκε άνεργη. Η μόνη ανοιχτή πόρτα που βρήκε ήταν σ’ ένα συνεργείο καθαρισμού, στο οποίο ήδη δούλευε η μητέρα της.
Η Κωνσταντίνα είναι μία από τις εκατοντάδες μετανάστριες εργάτριες που εργάζεται χρόνια σε καθεστώς υπενοικίασης και σύμφωνα με πληροφορίες ήλθε στην Ελλάδα λόγο ιατρικών προβλημάτων του ανήλικου παιδιού της.
Πεντέμισι το απόγευμα με 11:30 το βράδυ το ωράριό της, ένα τέταρτο διάλειμμα για να φάει ένα κουλούρι ή μια τυρόπιτα και γύρω στα μεσάνυχτα έφτανε στο σπίτι της στα Πετράλωνα. Και ο μισθός της; Γύρω στα 560 ευρώ.
Είναι γενική γραμματέας της Παναττικής Ένωσης Καθαριστών-στριών και Οικιακού Προσωπικού, μάχιμη συνδικαλίστρια, γνωστή για τη στάση της σε πολλά αφεντικά. Μόλις την προηγούμενη εβδομάδα είχε έρθει σε κόντρα με την εργοδοσία «ΟΙΚΟΜΕΤ» διεκδικώντας ολόκληρο το δώρο των Χριστουγέννων γι’ αυτήν και τις συναδέλφισσές της και καταγγέλοντας τις παρανομίες στη μισθοδοσία. Έχει προηγηθεί η εκδικητική απόλυση της μητέρας της από την ίδια εταιρεία, δυσμενής μετάθεση της ίδιας στο Μαρούσι ενώ εκκρεμεί τριμερής συνάντηση στην Επιθεώρηση Εργασίας στις 5/1/09 ύστερα από καταγγελία της. Πράγματα καθόλου άγνωστα στο χώρο των εταιρειών καθαριότητας και υπενοικίασης εργαζομένων. Ίσα – ίσα.
Η ίδια είχε μιλήσει σε ξένο δημοσιογράφο, έναν μήνα πριν το τραγικό περιστατικό, όπου έκανε αναφορές για απειλές. Το ηχητικό απόσπασμα μπορείτε να το ακούσετε εδώ.
Οι καθυστερημένες συμβάσεις, τα κλεμμένα μεροκάματα, οι κλεμμένες υπερωρίες, η διαφορά ανάμεσα σ’ αυτά που υπογράφουν οι εργαζόμενοι και σ’ αυτά που πραγματικά παίρνουν, η επιλογή σχεδόν αποκλειστικά μεταναστριών και μεταναστών με πράσινη κάρτα ώστε να βρίσκονται σε καθεστώς ομηρίας, η μη καταβολή εισφορών στο ΙΚΑ, πάντα με την κάλυψη του δημοσίου και των μιζαδόρων στελεχών του, που γνωρίζουν, υποθάλπουν και ενισχύουν τις μεσαιωνικές σχέσεις εργασίας, συνθέτουν τον κανόνα στους εργολάβους καθαριότητας.
Ειδικά στην «ΟΙΚΟΜΕΤ», μια πανελλαδική εταιρεία καθαρισμού και υπενοικίασης εργατών, ιδιοκτησίας Νικήτα Οικονομάκη, στελέχους του ΠΑΣΟΚ, που απασχολεί «επίσημα» 800 εργαζόμενους, στην συντριπτική τους πλειοψηφία αλλοδαπούς (οι ίδιοι οι εργαζόμενοι μιλούν τουλάχιστον για διπλάσιους ενώ τα τελευταία 3 χρόνια έχουν περάσει πάνω από 3000), η εργοδοτική παρανομία αποτελεί καθημερινότητα. Συγκεκριμένα, οι εργαζόμενοι υποχρεώνονται να υπογράφουν λευκές συμβάσεις, οι οποίες δεν φτάνουν ποτέ στα χέρια τους. Δουλεύουν 6 ώρες και πληρώνονται για 4,5 (μισθός και ένσημα) για να μην ξεπερνούν τις 30 ώρες ώστε να γλιτώνει το αφεντικό την ένταξή τους στα βαρέα. Τρομοκρατούνται, μετατίθενται δυσμενώς, απολύονται και εκβιάζονται με οικειοθελή αποχώρηση (εργαζόμενη απειλήθηκε από την εργοδοσία, κρατούμενη για 4 ώρες σε χώρο της εταιρείας μέχρι να υπογράψει την παραίτησή της). Το αφεντικό στήνει εργοδοτικό σωματείο για να χειραγωγήσει τους εργαζόμενους ενώ απολύει και προσλαμβάνει κατά βούληση μη αφήνοντας κανένα περιθώριο εργασιακής επικοινωνίας και συλλογικής δράσης.
Τι σχέση έχει όμως η ΟΙΚΟΜΕΤ με τον ΗΣΑΠ και την ΕΒΟ;
Η ΟΙΚΟΜΕΤ έχει αναλάβει εργολαβικά την καθαριότητα του ΗΣΑΠ και της ΕΒΟ (αλλά και άλλων δημόσιων οργανισμών και επιχειρήσεων) επειδή μπορεί και «προσφέρει» το φτηνότερο πακέτο με τους μέγιστους όρους εκμετάλλευσης και υποτίμησης της εργασίας. Ένα τέτοιο καθεστώς «προσφοράς και ζήτησης» έχει οργανωθεί βάσει δημόσιων οργανισμών ένας από τους οποίους είναι και ο ΗΣΑΠ. Ο ΗΣΑΠ είναι συνένοχος στη διατήρηση αυτού του καθεστώτος άγριας εκμετάλλευσης παρά τις επανειλημμένες καταγγελίες που είχαν γίνει από την πλευρά του σωματείου.
Η δολοφονική επίθεση ενάντια στην Κωνσταντίνα Κούνεβα είχε χαρακτήρα εκδίκησης και παραδειγματισμού.
Σύμφωνα με τους συνδικαλιστές του Σωματείου, η τρομοκρατία της επιχείρησης ήταν συνεχής. Όποια γυναίκα τολμούσε να ζητήσει το σεβασμό των δικαιωμάτων της απολυόταν.
Το σωματείο έκανε διαρκείς παραστάσεις στην επιθεώρηση εργασίας, το υπουργείο Εργασίας αλλά και τη ΓΣΕΕ και το Εργατικό Κέντρο, αλλά κανείς αρμόδιος φορέας δεν προσπάθησε να ελέγξει την εταιρεία. Αντίθετα, η αντιπρόεδρος του Σωματείου Β.Τσούνη, κάνει λόγο για επανειλλημένες τηλεφωνικές απειλές και στην ίδια αλλά και σε άλλες συναδέλφους της.
Υπάρχουν πολλά θέματα που μπορεί να σχολιάσει κανείς, ξεκινώντας από την γενικευμένη πλέον πρακτική ακόμη και μεγάλων δημοσίων εταιρείων να μην προσλαμβάνουν καθαρίστριες με κανονικές συμβάσεις εργασίας αλλα να χρησιμοποιούν εργολάβους. Συνήθως πρόκειται για «κολλητούς» του κυβερνώντος κόμματος ή των διοικήσεων που παίρνουν την δουλειά δίνοντας «ανταλλάγματα» και γι’αυτό το λόγο αισθάνονται προστατευμένοι. Θα είναι ιδιαίτερα ενδιαφέρον να εξεταστεί π.χ., αν η εταιρεία είχε αναλάβει τις δύο κρατικές εταιρείες με απευθείας ανάθεση ή μετά από διαγωνισμό.
Το δεύτερο πρόβλημα είναι ότι όπως συμβαίνει σε όλους σχεδόν τους τομείς της Ελληνικής κοινωνίας, οι παραβιάσεις του νόμου παραμένουν ατιμώρητες και τα παράπονα – καταγγελίες εργαζόμενων ή πολιτών πετιούνται στον κάλαθο των αχρήστων. Ιδιαίτερη μνεία πρέπει να γίνει εδώ για το Εργατικό Κέντρο και τη ΓΣΕΕ που πρέπει να επανορθώσουν ζητώντας την εξιχνίαση της υπόθεσης. Διαφορετικά, αυτοί που κατέλαβαν το κτίριο της ΓΣΕΕ τη προηγούμενη εβδομάδα θα πρέπει να έχουν κάπου δίκιο…
Τρίτο και ίσως σημαντικότερο: τέτοιου είδους δολοφονικές επιθέσεις θυμίζουν αντίστοιχες πρακτικές της ιταλικής ή της αμερικανικής Μαφίας στη μάχη που είχαν δώσει για να ελέγξουν ή να συντρίψουν τα εργατικά σωματεία. Στην Ελλάδα το φαινόμενο δεν είναι συνηθισμένο, αλλά με την κοινωνική και οικονομική κρίση να παίρνουν ανεξέλεγκτες διαστάσεις μπορεί να έχουμε ανάλογα περιστατικά στο μέλλον.
Σε μια χώρα που όλα τείνουν να “λύνονται” με τη βία, η κυβέρνηση θα έχει μεγάλες ευθύνες αν, ανάμεσα στα άλλα επιτεύγματα της, επιτρέψει την καθιέρωση μαφιόζικων μεθόδων στον συνδικαλισμό και την επιβολή του νόμου της Μαφίας. Θα πρέπει επομένως η αστυνομία να ερευνήσει σοβαρά την υπόθεση και οι ένοχοι να τιμωρηθούν παραδειγματικά. Πρόκειται άλλωστε για τρομοκρατική επίθεση και θα πρέπει να εξεταστεί με την ίδια ευαισθησία που ερευνώνται άλλες τρομοκρατικές επιθέσεις.
Διαβάστε περισσότερα http://www.pare-dose.net/?p=1829#ixzz0cIOaa8yK


Στον απόηχο των γεγονότων μετους μετανάστες και η δημόσια διαβούλευση για το σχετικό νομοσχέδιο που προωθείται
Περισσότερα  http://www.opengov.gr/ypes/


Μαύρη Εργασία




Xάδι τα πρόστιμα για τη «μαύρη εργασία» 
H υπόθεση Kούνεβα υπενθυμίζει την ανάγκη εντατικών ελέγχων και απαγορευτικών ποινών σε όσους παρανομούν
Tης Χριστινας KοψινηΗ εκτεταμένη χρήση της «μαύρης εργασίας» στο περιθώριο της επίσημης αγοράς εργασίας και η δυνατότητα επιχειρήσεων που δραστηριοποιούνται στον τομέα της καθαριότητας των δημόσιων και ιδιωτικών επιχειρήσεων να απασχολούν ανασφάλιστο και υποαμειβόμενο προσωπικό αποδεικνύει ότι κανένας έλεγχος και κανένα χρηματικό πρόστιμο δεν αρκεί για να αναχαιτιστεί η λαίλαπα που πλήττει κυρίως τους απασχολούμενους σε επισφαλείς εργασίες, παραβιάζοντας, ταυτοχρόνως και τους στοιχειώδεις κανόνες ανταγωνισμού.
Σύμφωνα με τα στατιστικά στοιχεία για το 2008 (από τον Ιανουάριο μέχρι τον Οκτώβριο) στον κλάδο που περιλαμβάνει λογιστικά γραφεία, εταιρείες ερευνών και δημοσκοπήσεων, διαφημιστικές εταιρείες, εργολαβίες καθαριότητας, κέντρα κλήσεων και υπηρεσιών ασφαλείας (security), το Σώμα Επιθεωρητών Εργασίας πραγματοποίησε 940 ελέγχους. Επέβαλε 230 πρόστιμα, 197 μηνύσεις και παρέπεμψε στα δικαστήρια 314 εργατικές διαφορές. Τα χρηματικά ποσά που κατεβλήθησαν από πρόστιμα ανήλθαν στο ποσό των 653.544 ευρώ. Ωστόσο, ποιος αμφιβάλλει ότι η κατάσταση χειροτερεύει;
Ο Γενικός Γραμματέας του υπουργείου Απασχόλησης, κ. Δημ. Κοντός, ο οποίος έχει και την ευθύνη των αποκαλούμενων συμφιλιωτικών συναντήσεων με επιχειρήσεις και σωματεία, υποστήριξε στην «Κ» ότι «το φαινόμενο δεν μπορεί να περιοριστεί μόνο με χρηματικά πρόστιμα. Μόνο εάν επιβληθούν εξαιρετικά απαγορευτικές ποινές για τη λειτουργία των επιχειρήσεων που παρανομούν και ενισχυθεί το Σώμα Επιθεωρητών Εργασίας μπορεί να βελτιωθεί η κατάσταση με τους κατά συρροήν παραβάτες της εργατικής και ασφαλιστικής νομοθεσίας», δηλώνει.
Αλλωστε, η εμπειρία δείχνει ότι ακόμη κι όταν ο νομοθέτης προβλέπει απαγορευτικές ποινές, ακυρώνονται στη συνέχεια από τη δικαιοσύνη. Είναι χαρακτηριστικό ότι μόλις δύο φορές και για λίγα εικοσιτετράωρα κατέστη δυνατό να διακοπεί η λειτουργία επιχειρήσεων που υπέπεσαν σε σοβαρά παραπτώματα. Η πρώτη, τον Δεκέμβριο του 2005, όταν με υπόδειξη του ΣΕΠΕ, ο τότε υπουργός Απασχόλησης έκλεισε για 3 εικοσιτετράωρα (που στη συνέχεια μειώθηκαν σε δύο) επιχείρηση στην οποία ένας 16χρονος έχασε τη ζωή του σε θανατηφόρο εργατικό ατύχημα. Η δεύτερη περίπτωση, τον Ιανουάριο του 2008, αφορούσε επίσης επιχείρηση της δυτικής Αττικής, όπου διαπιστώθηκε ότι δεν υπήρχαν μέτρα προστασίας, με συνέπεια και πάλι θανατηφόρο εργατικό ατύχημα. Η υπουργός αποφάσισε το προσωρινό κλείσιμο της επιχείρησης, αλλά η διεύθυνση με ασφαλιστικά μέτρα ζήτησε και επέτυχε να μην εφαρμοστεί ποτέ η απόφαση. Kατέβαλε ένα χρηματικό πρόστιμο και συνέχισε να λειτουργεί κανονικά.
Αντιστοίχως και για τους Επιθεωρητές του ΣΕΠΕ, η υποβάθμιση είναι διαρκής, αφού εκκρεμεί εδώ και τρία χρόνια η κατάθεση σχεδίου νόμου για την ενίσχυση με 100 Επιθεωρητές.
Η εγκύκλιος του 2006
Ομως, αξίζει να σημειωθεί ότι το τελευταίο διάστημα το ΣΕΠΕ προχώρησε σε αρκετούς ελέγχους στα συνεργεία καθαριότητας των δημόσιων νοσοκομείων και των ΔΕΚΟ. Ταυτοχρόνως, εξετάζεται εάν εφαρμόζονται οι όροι της εγκυκλίου Γιακουμάτου. Με αυτήν, ο υφυπουργός ζητούσε το 2006 από τις δημόσιες επιχειρήσεις να καταγγέλλουν τις συμβάσεις με την ανάδοχο εταιρεία, εάν διαπιστωθεί ότι οι εργολάβοι δεν καταβάλουν τις νόμιμες αποδοχές στο προσωπικό των συνεργείων.
Αφορμή για την ένταση των ελέγχων είναι η υπόθεση Κούνεβα, παρόλο που επισήμως το υπουργείο Απασχόλησης απέφυγε να εκδώσει ανακοίνωση. Φαίνεται ότι η ηγεσία του υπουργείου έχει καταλήξει σε πόρισμα πριν από την ολοκλήρωση της τακτικής ανάκρισης, αποκλείοντας τη συσχέτιση της επίθεσης με τη συνδικαλιστική δράση της άτυχης μετανάστριας, η οποία είναι μάλλον απίθανο εάν μπορέσει να εργαστεί ξανά. Το έντονο ενδιαφέρον για τη διαλεύκανση της υπόθεσης εξέφρασε ήδη η υπουργός Εργασίας της Βουλγαρίας, κ. Εμ. Μασλάροβα, με επιστολή της προς την υπουργό Απασχόλησης, κ. Φ. Π. Πετραλιά, ενώ εκτός από την ερώτηση που κατέθεσαν στη Βουλή πέντε βουλευτές του ΚΚΕ, ανάλογη πρωτοβουλία πήρε και η βουλευτής του ΠΑΣΟΚ κ. Εύη Χριστοφιλοπούλου. Πάντως, τόσο στο ΣΕΠΕ όσο και στο γραφείο του Γενικού Γραμματέα του υπουργείου, κ. Δημ. Κοντού (συναντήθηκε και με εκπροσώπους 9 σωματείων του τομέα καθαριότητας) παρατηρείται κινητικότητα και διερευνώνται τρόποι που θα καθιστούσαν πιο ισχυρό το σύστημα ελέγχου.
Υπενθυμίζεται ότι η εγκύκλιος που «ενεργοποιήθηκε» ξανά από την περασμένη Δευτέρα, είχε κοινοποιηθεί από τον τότε υφυπουργό Απασχόλησης στα υπουργεία και τα γραφεία υπουργών και υφυπουργών, και προέβλεπε τα εξής: «Στο κείμενο των συμβάσεων που συνάπτουν οι υπηρεσίες του Δημοσίου (υπουργεία, Οργανισμοί, ΝΠΔΔ, ΝΠΙΔ) τόσο με τις εταιρείες security οσο και με τα συνεργεία καθαριότητας για παροχή υπηρεσιών των δημόσιων κτιρίων και φύλαξης, πρέπει να περιληφθεί ως βασικός όρος η υποχρέωση της αναδόχου εταιρείας για την απαρέγκλιτη τήρηση των διατάξεων της εργατικής νομοθεσίας. Δηλαδή, για την καταβολή των νόμιμων αποδοχών, οι οποίες σε καμία περίπτωση δεν μπορεί να είναι κατώτερες των προβλεπομένων από την οικεία κλαδική συλλογική σύμβαση εργασίας, την τήρηση του νόμιμου ωραρίου, την ασφαλιστική κάλυψη και τους όρους υγιεινής και ασφάλειας».
Aνεπαρκείς εγκύκλιοι και «γκρίζες ζώνες»
Ο κ. Γιακουμάτος προχώρησε και σε νέα συμπληρωματική εγκύκλιο με την οποία επεσήμανε πως «οι οικονομικοί όροι που περιλαμβάνονται στις προκηρύξεις των διαγωνισμών φορέων του δημοσίου τομέα για την επιλογή αναδόχου εργολάβου υπηρεσιών φύλαξης και καθαριότητας, πρέπει να καλύπτουν το πραγματικό κόστος των νόμιμων αποδοχών των εργαζομένων, όπως αυτές ορίζονται από τις οικείες συλλογικές συμβάσεις». Οι εγκύκλιοι απεδείχθησαν ανεπαρκείς για να ανατρέψουν τις γκρίζες ζώνες στις εργασιακές σχέσεις που δεσπόζουν στις περισσότερες από τις συγκεκριμένες εταιρείες. Οι εκπρόσωποι των εργαζομένων στη συνάντηση με τον γενικό γραμματέα, κ. Δημ. Κοντό, πρότειναν και τα εξής μέτρα: Πρώτον, το κριτήριο ανάθεσης στους εργολάβους με βάση το «χαμηλότερο κόστος» να ισχύει, αλλά αφού προηγουμένως υπολογιστεί το συγκεκριμένο εργατικό κόστος που προκύπτει από την τήρηση των συμβάσεων. Δεύτερον, οι καταστάσεις προσωπικού που εγκρίνονται από την Επιθεώρηση Εργασίας να περιέχουν αυστηρά το προσωπικό που απασχολείται ανά έργο και Tρίτον, η καταβολή των αμοιβών να γίνεται μέσω τραπεζών, ώστε να μην αποκρύπτουν οι εταιρείες το πραγματικό ύψος των αποδοχών.
Πρόγραμμα στήριξης
Μέτρα για τη στήριξη της απασχόλησης στον κλάδο των ξενοδοχοϋπαλλήλων, ώστε να περιοριστούν οι αρνητικές συνέπειες της οικονομικής κρίσης, θα επεξεργαστούν από κοινού, η ΓΣΕΕ με το Ξενοδοχειακό Επιμελητήριο Ελλάδος. Αυτό θα επιτευχθεί μέσα και από τη συνεργασία των δύο επιστημονικών οργάνων που διαθέτουν οι φορείς, του Ινστιτούτου Τουριστικών Ερευνών και Προβλέψεων και του Ινστιτούτου Εργασίας της ΓΣΕΕ. Στόχος είναι να εκπονηθούν οι απαιτούμενες μελέτες, προκειμένου στη συνέχεια να σχεδιαστούν προγράμματα κατάρτισης ανθρώπινου δυναμικού των τουριστικών επιχειρήσεων, ώστε και να διασφαλιστούν οι θέσεις εργασίας, αλλά και να διατηρήσουν τη βιωσιμότητά τους οι επιχειρήσεις. Tαυτόχρονα, εξειδικευμένο πρόγραμμα για τη στήριξη του συγκεκριμένου κλάδου ετοιμάζει και το υπουργείο Απασχόλησης και Κοινωνικής Προστασίας, μέσω του OAEΔ. Το πρόγραμμα εντάσσεται στον ευρύτερο σχεδιασμό για τις δράσεις που θα μειώσουν τις συνέπειες της κρίσης. Εντός του επόμενου διαστήματος αναμένεται να ανακοινωθούν τα προγράμματα για συγκεκριμένους τομείς της απασχόλησης. Δεν πρόκειται για νέα προγράμματα, αλλά για εφαρμογή παλαιότερων, σε συγκεκριμένους κλάδους της οικονομίας, όπως για παράδειγμα ο τουρισμός. Το πρόγραμμα θα προβλέπει την επιχορήγηση της απασχόλησης στις επιχειρήσεις του τουριστικού κλάδου, ιδιαίτερα τους μήνες Απρίλιο και Μάιο, μέσω της μετατροπής του επιδόματος ανεργίας των εποχικών ξενοδοχοϋπαλλήλων σε επίδομα απασχόλησης.
Πηγή: http://news.kathimerini.gr/4dcgi/_w_articles_economyepix_2_17/01/2009_299666



"Μαύρη" εργασία, η ατμομηχανή της παγκόσμιας "ανάπτυξης"...
Κυριακίδης Ν.
Ημερομηνία δημοσίευσης: 13/10/2009


Χαμηλά μεροκάματα, ανασφάλιστη εργασία, επικίνδυνο εργασιακό περιβάλλον. Αυτή είναι η πραγματικότητα για  εκατομμύρια εργαζόμενους στον αναπτυσσόμενο κόσμο. Η δουλειά τους κινεί τη βιομηχανία των εξαγωγών και το εμπόριο με τη Δύση, αλλά στο μοίρασμα του πλούτου που παράγεται δεν υπάρχει θέση γι' αυτούς...
Η έκρηξη του παγκόσμιου εμπορίου τις δύο τελευταίες δεκαετίες χάρη στην ένταξη του αναπτυσσόμενου κόσμου στον παγκόσμιο ιστό παραγωγής αγαθών και υπηρεσιών δεν συνοδεύεται από αντίστοιχη βελτίωση στο εισόδημα και την ποιότητα ζωής των εργαζομένων, ιδιαίτερα στις φτωχότερες χώρες, αναφέρουν σε κοινή έκθεσή τους ο Παγκόσμιος Οργανισμός Εμπορίου (WTO) και η Διεθνής Οργάνωση Εργασίας (ILO) των Ηνωμένων Εθνών.
Στην έκθεση που δόθηκε χθες στη δημοσιότητα στη Γενεύη, όπου εδρεύουν οι δύο οργανισμοί, επισημαίνεται ότι οι περισσότεροι εργαζόμενοι στις αναπτυσσόμενες χώρες εξακολουθούν να έχουν χαμηλές αποδοχές και περιορισμένη εργασιακή ασφάλεια ακόμη και σε εύρωστους τομείς της οικονομίας που συνδέονται άμεσα με τις εξαγωγές.
Παρά το γεγονός ότι το διεθνές εμπόριο αντιπροσωπεύει σήμερα πάνω από το 60% του παγκόσμιου ΑΕΠ -τη στιγμή που στα μέσα της δεκαετίας του '80 ήταν λιγότερο από 30%- το ποσοστό της "μαύρης" εργασίας παρέμεινε ίδιο ή και αυξήθηκε στις φτωχές χώρες του πλανήτη.
"Η ισχυρή ανάπτυξη της παγκόσμιας οικονομίας δεν έχει, μέχρι στιγμής, οδηγήσει σε αντίστοιχη βελτίωση των συνθηκών διαβίωσης και εργασίας των περισσοτέρων εργαζομένων" αναφέρουν οι δύο οργανισμοί.

Οι παράνομα απασχολούμενοι σε τομείς όπως ο κατασκευαστικός, ο γεωργικός και ο μεταλλευτικός, καθώς δεν είναι ενταγμένοι σε κανέα φορολογικό σύστημα, δεν έχουν πρόσβαση σε υπηρεσίες κοινωνικής ασφάλισης και παραμένουν ευάλωτοι. "Αλλά ακόμη και στην επίσημη οικονομία αυξάνεται συνεχώς το ποσοστό των ανθρώπων που εργάζονται υπό συνθήκες μαύρης εργασίας ή που δουλεύουν κάτω από επισφαλείς συνθήκες και οι συνθήκες αυτές αναμένεται να επιδεινωθούν ακόμη περισσότερο μετά την οικονομική κρίση" αναφέρουν οι δύο οργανισμοί στην έκθεσή τους.
* Τουλάχιστον 500 εργάτες, στην πλειονότητά τους γυναίκες, παρουσίασαν χθες ακατάσχετους εμέτους και λιποθυμίες σε νοτιοκορεατικό εργοστάσιο κλωστοϋφαντουργίας στην Καμπότζη, ανακοίνωσαν η αστυνομία και συνδικάτα. "Βάσει των πρώτων στοιχείων που συγκέντρωσαν οι υπεύθυνοι εργασίας, το πρόβλημα οφείλεται στο περιβάλλον του εργοστασίου. Υπάρχουν πολλοί εργάτες και λιγοστός αέρας", δήλωσε ο υποδιευθυντής της στυνομίας της Πνομ Πενχ, στα προάστια της οποίας βρίσκεται το εργοστάσιο Willbes Cambodia & Co.
Τα συνδικάτα έδωσαν κι αυτά από την πλευρά τους έμφαση στην έλλειψη οξυγόνου στο εσωτερικό του εργοστασίου, το οποίο απασχολεί περισσότερους από 2.000 εργάτες, αλλά σημείωσαν ότι οι σημερινές λιποθυμίες προκλήθηκαν σίγουρα από κάποια τοξική ουσία.

Πηγή: http://www.avgi.gr/ArticleActionshow.action?articleID=497300
 


Δείτε για την μαύρη εργασία http://www.xblog.gr/?p=6424 
                                                 http://www.enet.gr/?i=news.el.article&id=111746 




Σχετικά με το Trafficking

Εμπορία ανθρώπων - Trafficking

Τι είναι;

'Eμπορία ανθρώπων' σημαίνει τη συλλογή, τη μεταφορά, τη μετακίνηση, την υπόθαλψη ανθρώπων μέσω απειλής ή χρήση βίας ή άλλων μορφών εξαναγκασμού, απαγωγής, εξαπάτησης, απάτης, κατάχρηση δύναμης ή μιας ευάλωτης κατάστασης, ή της πληρωμής ή λήψης χρημάτων με σκοπό τη συγκατάθεση ενός ατόμου ώστε να ασκήσει εξουσία πάνω σε έναν άλλον άνθρωπο με σκοπό την εκμετάλλευση. Η εκμετάλλευση περιλαμβάνει την εκπόρνευση του άλλου, ή άλλες μορφές σεξουαλικής εκμετάλλευσης, αναγκαστική εργασία ή υπηρεσίες, δουλεία ή πράξεις όμοιες με δουλεία, υποτέλεια ή αφαίρεση οργάνων. Τα κέρδη που αποφέρει το παγκόσμιο εμπόριο ανθρώπων στα εγκληματικά δίκτυα μπορούν να συγκριθούν με τα αντίστοιχα του εμπορίου ναρκωτικών και όπλων.

Ποιες μορφές έχει;

  • Πορνεία, Βιομηχανία του Σεξ
  • Εξαναγκαστική εργασία
  • Επαιτεία
  • Εμπόριο βρεφών
  • Εμπόριο οργάνων
  • Πορνογραφία
  • Αγορά νυφών
  • Υποχρεωτική στράτευση ανηλίκων

Γιατί συμβαίνει;

Η εμπορία ανθρώπων δεν είναι αποκλειστικά και μόνο γέννημα της φτώχειας και της άνισης κατανομή του πλούτου, αλλά - κατά βάση - είναι γνήσιο τέκνο μιας ιδεολογίας που διαχωρίζει το ανθρώπινο είδος σε ανώτερους και κατώτερους κοινωνικά, φυσικά και πνευματικά ανθρώπους. Η δουλεία ενυπάρχει αιώνες σε όλες σχεδόν τους πολιτισμούς, πλήττει τα ευάλωτα κοινωνικά στρώματα και ομάδες. Σύγχρονη μορφή της δουλείας είναι το trafficking. Οι γυναίκες και τα παιδιά ως ευάλωτες κοινωνικές ομάδες έχουν τα μεγαλύτερα ποσοστά θυματοποίησης τόσο για το σεξουαλικό εμπόριο όσο και για την εξαναγκαστική εργασία αλλά και τις υπόλοιπες μορφές που λαμβάνει το φαινόμενο.
Παρά τις διεθνείς απαγορεύσεις, οι σεξουαλικές κακοποιήσεις γυναικών και παιδιών αποτελούν πάγια πρακτική, τόσο κατά τη διάρκεια ειρηνικών όσο και εμπόλεμων περιόδων, ενώ οι δράστες παραμένουν ατιμώρητοι. Βασικοί παράγοντες ενισχύουν και διατηρούν το φαινόμενο: Πρώτον, η ευάλωτη, άνιση και «συμπληρωματική» κοινωνική θέση των γυναικών και των παιδιών κατά την ειρηνική περίοδο και δεύτερον, η αδιαφορία των κυβερνήσεων για τη λήψη σοβαρών μέτρων πρόληψης, επιβολής ποινών στους δράστες και κοινωνικής ενσωμάτωσης του θύματος κατά τη μεταπολεμική περίοδο.

Πώς εκπορνεύονται τα θύματα;

Σε χώρες, όπου το βιοτικό επίπεδο του πληθυσμού είναι χαμηλό και η οικονομική κατάσταση άσχημη, η επιχείρηση του σεξ παρουσιάζει μεγάλη άνθιση. Τα θύματα μεταφέρονται, κυρίως, στα αστικά κέντρα, όπου υπάρχει μεγαλύτερη συγκέντρωση οίκων ανοχής και χώρων σεξουαλικής διασκέδασης. Από την στιγμή που το άτομο πωλείται βαρύνεται έναντι του ιδιοκτήτη του πορνείου με τα έξοδα της μετακίνησής του, το ποσό που εδόθη στο άτομο από το οποίο πωλήθηκε (γονείς, συγγενείς…), καθώς και ό,τι ποσό κατεβλήθη στις αστυνομικές και λοιπές αρχές για παροχή προστασίας. Το ποσό αυτό συγκεντρωτικά αποτελεί το χρέος, το οποίο θα πρέπει να αποπληρώσει σταδιακά το άτομο με την εργασία του. Επί της ουσίας πρόκειται για μορφή δουλείας. Πρακτικά, ακόμη και όταν το ποσό εξοφληθεί, το θύμα μεταφέρεται ή μεταπωλείται σε άλλη επιχείρηση, οπότε εκ νέου αρχίζει η ίδια διαδικασία εξόφλησης.
Τα άτομα κρατούνται υπό συνθήκες φυλάκισης, με κάποιες διαφοροποιήσεις, ανάλογα με το είδος της επιχείρησης χωρίς πάντως δυνατότητα διαφυγής. Οι γυναίκες και τα παιδιά που κρατούνται φυλακισμένες στα κάθε είδους πορνεία, ζούνε υπό καθεστώς εκφοβισμού και ψυχολογικής βίας. Σπάνια επιχειρούν να φύγουν λόγω της σκληρής τιμωρίας που έπειτα υφίστανται, της άγνοιας γλώσσας της χώρας στην οποία βρίσκονται και του φόβου σύλληψής τους.
Εργάζονται πολλές ώρες ημερησίως, όλες τις ημέρες τις εβδομάδας, με εξαίρεση τις πρώτες ημέρες της εμμήνου ρύσεως. Συχνά, υποχρεούνται στην αδιάκοπη λήψη αντισυλληπτικών χαπιών προκειμένου να μη σταματούν ποτέ την εργασία τους και όσον αφορά στους ανήλικους συχνά στην λήψη ορμονών. Δεν έχουν δικαίωμα να αρνηθούν πελάτη, ούτε τις σεξουαλικές προτιμήσεις ή διαστροφές αυτού καθώς και να απαιτήσουν την χρήση προφυλακτικού. Πολλές φορές βιάζονται, ξυλοκοπούνται και κακοποιούνται σωματικά από τους πελάτες. Τα θύματα είναι συχνά χρήστες ψυχοτρόπων ουσιών και αλκοόλ και γενικότερα αντιμετωπίζουν σοβαρά προβλήματα υγείας, τόσο σωματικής όσο και ψυχικής.
Οι περιπτώσεις εγκυμοσύνης αντιμετωπίζονται με εκτρώσεις ή με πώληση των μωρών που γεννιούνται.

Τι είναι η εξαναγκαστική εργασία;

H εξαναγκαστική εργασία αποτελεί την πιο διαδεδομένη μορφή δουλείας. Περισσότερα από 20 εκ. άνθρωποι παγκοσμίως (γυναίκες, παιδιά και άνδρες) βρίσκονται υπό συνθήκες δέσμιας εργασίας. Το άτομο και η εργασία του παρέχονται ως εγγύηση για την αποπληρωμή δανείου, του ιδίου ή μέλους της οικογένειας. Το δάνειο μπορεί να είναι ελάχιστο, όσο για παράδειγμα είναι το κόστος αγοράς ενός φαρμάκου, αλλά ικανό να καταστήσει το άτομο υπόδουλο για πολλά χρόνια. Στην πραγματικότητα το δάνειο δεν εξοφλείται ποτέ. Σε κάποιες χώρες – ιδίως όπου ενυπάρχει έντονο το σύστημα της κοινωνικής διαστρωμάτωσης - το χρέος κληρονομείται από γενεά σε γενεά. Το άτομο μπορεί να εργάζεται σε σπίτια, αγρούς, εργοστάσια, βιομηχανίες, βιοτεχνίες κ.α. έως και 18 ώρες ημερησίως και κρατείται υπό συνθήκες φυλάκισης. Μορφή της υποχρεωτικής εργασίας είναι και η παιδική δουλεία.
Στο θεσμό της υποχρεωτικής εργασίας και της δουλείας βρίσκει πρόσφορο έδαφος για να ευδοκιμήσει και να λειτουργήσει ένα σύστημα παραοικονομίας, το οποίο αποφέρει μεγάλο μέρος των κερδών της παγκόσμιας οικονομίας.

Διαφορετικοί τρόποι σεξουαλικής εκμετάλλευσης

Μια γυναίκα μπορεί να κρατείται δέσμια από έναν μόνο άνδρα ο οποίος την αγοράζει απευθείας από τους διακινητές και την εκδίδει. Οι περιπτώσεις αυτές συνήθως συνδέονται και με υψηλότατα ποσοστά κακοποίησης των γυναικών αυτών, οι οποίες ζούνε δέσμιες στο ίδιο σπίτι με τον εκμεταλλευτή - κακοποιητή τους αλλά και την οικογένεια αυτού εάν υπάρχει. Εναλλακτικά, είναι πιθανό μια κοπέλα να βρίσκεται να δουλεύει σε κάποιο νυχτερινό μαγαζί, να την εκμεταλλεύεται και να την εξωθεί στην πορνεία ο ιδιοκτήτης του και παράλληλα να της επιτρέπεται να δημιουργήσει σχέση με κάποιον πελάτη ο οποίος έπειτα με την σειρά του θα αποτελέσει τον «προστάτη» της. Η τελευταία περίπτωση χρησιμοποιείται και ως μέθοδος χειραγώγησης και ελέγχου των κοριτσιών που εργάζονται στα bars δεδομένου ότι οι εν λόγω «φίλοι» - προστάτες είναι κατά βάσει γνωστοί του αφεντικού. Ψυχολογικά οι κοπέλες νοιώθουν ότι βρίσκονται κοντά σε έναν φυσιολογικό τρόπο ζωής καθώς εργάζονται και έχουν και προσωπική ζωή. Στο ίδιο μοτίβο κινείται και η απόδοση κάποιας ελάχιστης χρηματικής αμοιβής, η οποία δεν αντιστοιχεί φυσικά στο ποσό που εισπράττει ο εκμεταλλευτή τους και το οποίο είναι πολλαπλάσιο. Τέλος, η νέα τάση που επικρατεί στον χώρο της πορνείας και της πορνογραφίας είναι η παροχή σεξουαλικών υπηρεσιών και η μεταφορά σεξουαλικών σκηνών και ερωτικών περιπτύξεων μέσω του διαδικτύου. Αντίστοιχα μπορεί να λειτουργεί και για τους ανηλίκους. Αξίζει εδώ να υπογραμμιστεί ότι η ελληνική νομοθεσία ποινικοποιεί τον πελάτη με ποινή φυλάκισης έως και 6 μήνες αρκεί να αποδειχθεί η γνώση του δράστη σχετικά με την πραγματική κατάσταση του θύματος.
Πηγή: http://www.obrela.gr/ekstrateia_trafficking.htm
Δείτε: http://www.isotita.gr/index.php/docs/c61/
        http://www.isotita.gr/var/uploads/pubs/TRAFFICKING%2007/TRAF_GRK_17x24_ver5.pdf
           http://en.wikipedia.org/wiki/Human_trafficking
          http://www.stop-trafficking.org/statistika/index.htm


Σχετικά με το Πρωτόκολλο του Παλέρμου http://exandas.ert.gr/old/archive/kampotzi/linkNo1_01.asp
                                                        http://www.wikipolitics.gr/vouli/?p=74
                                                           http://scholarios.com/womenforsale/
                        
http://translate.google.gr/translate?hl=el&langpair=en|el&u=http://en.wikipedia.org/wiki/Palermo_protocols 
                            
http://translate.google.gr/translate?hl=el&langpair=en|el&u=http://en.wikipedia.org/wiki/Palermo_protocols 


Δείτε: 

Human trafficking http://www.youtube.com/watch?v=Pr4xnWa1R2M 

Human Trafficking - Greece http://www.youtube.com/watch?v=0wY2pLb9XUw&feature=fvw

Modern Slavery http://www.youtube.com/watch?v=4Ode3wHO0gI&feature=related 

TRADE  http://www.youtube.com/watch?v=AFtQbwADYfI&NR=1  

Ρεπορτάζ Χωρίς Σύνορα - Βρωμοέλληνες (Μέρος 1ο)  http://www.youtube.com/watch?v=vdAxRJiSmk4&feature=related

Ρεπορτάζ Χωρίς Σύνορα - Βρωμοέλληνες (Μέρος 2ο) http://www.youtube.com/watch?v=veZqSvNOYrI&feature=related